Sa mundong binalot ng ingay ng social media at hindi makatotohanang mga pamantayan, nag-iwan ng isang tahimik ngunit matinding babala ang isang binata. Si Emman Atienza. Hindi man siya kabilang sa pinakamalaking bituin sa industriya, ang kanyang huling salaysay ay isang testamento na humahamon sa bawat Pilipinong may hawak ng smartphone—isang pagsusuri sa katinuan ng ating lipunan at sa nakamamatay na epekto ng online toxicity.

Ang kanyang pagpanaw, na sinasabing dulot ng sariling desisyon, ay hindi lamang isang personal na trahedya; ito ay isang pambansang pagbabalik-tanaw sa kung paano binabalewala ang mental health at kung paano pinapatay ng ‘online bullying’ ang mga boses na naglalakas-loob na maging iba. Ang video, na naglalaman ng kanyang huling mga salita, ay nagbigay ng isang detalyadong paglalakbay sa kanyang pakikipaglaban sa Bipolar Disorder, ang kanyang paghihirap sa ‘ganda culture,’ at ang kanyang pagtatanggol sa karapatan ng bawat isa na magkaroon ng orihinal na paniniwala, kahit pa ito ay labag sa konserbatibong pananaw ng ating bansa.

Ang Dalawang Mukha ng Laban: Bipolar Disorder at Ang “Ganda Culture”

Nagsimula ang kanyang huling salaysay sa isang matapat at nakakapangilabot na pag-amin. Ibinahagi ni Emman na noong siya ay 12 taong gulang pa lamang, una siyang na-diagnose sa isang mental illness [00:08], at sa kalagitnaan ng kanyang teenage years, tuluyan siyang na-diagnose ng Bipolar Disorder [04:02]. Ang kondisyong ito ay nagdulot ng isang nakakapagod na siklo ng ‘manic episodes’ (matinding kaligayahan) at ‘depressive episodes’ (matinding kalungkutan), na tumatagal ng ilang linggo .

Ngunit ang nakakalungkot na katotohanan ay ang pagdidiin niya kung paanong ang kanyang sakit ay naapektuhan ng labis na insecurity tungkol sa kanyang pisikal na kaanyuan. Ayon kay Emman, isa sa pinakamalaking indikasyon ng kanyang manic episode ay ang kanyang ‘hyperfixation’ sa self-care o self-improvement [04:36]. Ito ay nag-ugat sa kanyang malalim na paniniwala na siya ay “super unattractive” [04:27]—isang ideya na laging sumisira sa kanya tuwing siya ay nasa depressive episode.

Dito, ipinasok ni Emman ang kritisismo sa tinawag niyang “ganda culture” (sinabi niya sa Ingles: “in this ganda culture”) [05:08]. Ang labis na pagtugis sa “beauty standard” na itinakda niya sa sarili ay umabot sa punto ng pagka-adik. Nagbigay siya ng halimbawa: nagkaroon siya ng 20-step skincare routine na kailangan niyang gawin tuwing 3 a.m. o 4 a.m. bago pa siya pumasok [04:47]. Ang obsesyong ito ay hindi na nagdulot ng kagalingan, kundi ng pagkasira—ang kanyang balat ay nagbalat, nangati, at na-irritate . Ang mas malala, ang obsession sa kanyang hitsura ay nakaapekto na sa kanyang trabaho at pag-aaral [05:01], na nagpapakita na ang kanyang paghahanap ng kagandahan ay labis na nagdulot ng kapahamakan.

Ang kanyang karanasan ay nagpinta ng larawan ng isang walang katapusang siklo: “constant cycle of false hope followed by an even bigger depressive episode” [05:30]. Sa tuwing nasa manic episode siya, naniniwala siyang ang kanyang pagod at pagsisikap ay magbubunga at magdadala ng tunay na kaligayahan. Ngunit sa pagdating ng depresyon, nawawala ang hyperfixation at naiwan siyang mas malungkot at mas nasira pa kaysa sa simula. Ang “ganda culture,” para kay Emman, ay hindi isang lunas kundi isang malaking bitag na nagpapasakripisyo sa “sanity just to feel beautiful” . Ang kanyang testamento ay isang matinding paalala na ang mga pamantayan ng kagandahan sa ating lipunan ay maaaring maging isang nakamamatay na puwersa, lalo na para sa mga nakikipaglaban na sa sarili nilang kalusugang pangkaisipan.

Ang Nakamamatay na Backlash: Pulitika at Ang Echo Chamber

Hindi lang ang panloob na laban ang nagpahirap kay Emman, kundi pati na rin ang panlabas na poot mula sa online community. Ibinunyag niya na kamakailan lamang, tumaas ang bilang ng hate comments na kanyang natanggap dahil sa isang political post na ginawa niya . Ang mga komentong ito ay hindi lamang simpleng pagbatikos, kundi umabot pa sa banta ng kamatayan: “death threats in my message requests right now”.

Inugnay niya ito sa katotohanan na siya ay nakatira sa Pilipinas, isang bansa na aniya ay “very conservative” . Ipinunto niya ang mga isyu na nagpapakita ng konserbatibong pananaw ng bansa: ang pagiging ilegal ng gay marriage, divorce, at abortion, at maging ang pagkakaroon ng isang movement na nais ipagbawal ang contraceptives. Ang kanyang leftist na paniniwala ay naging dahilan para siya ay maging target ng backlash, na nagpapakita na ang pagiging iba ang pananaw sa Pilipinas ay nangangahulugan ng direktang pag-atake sa iyong pagkatao.

Sa kabila ng araw-araw na pag-atake mula sa mga burner accounts, nagpatuloy siya sa pagbabahagi ng kanyang paniniwala. Ang kanyang dahilan: naniniwala siyang mas maraming tao ang kailangang magsalita. Ikinritika ni Emman ang online community bilang isang “huge echo chamber,” isang “cesspool of group think and pretty much sheeple”. Ang kanyang pahayag ay isang matinding paghamon sa kultura ng online conformity kung saan ang mga tao ay natatakot na magsalita laban sa popular na opinyon, o matakot na magustuhan ang isang bagay na kinasusuklaman ng nakararami.

Ang kanyang panawagan ay para sa orihinalidad at paninindigan . Aniya, nawawalan na ng orihinalidad ang mga tao dahil takot silang magkaroon ng sariling panlasa o paniniwala na iba sa iniisip ng lahat . Ang kanyang mensahe ay malinaw: ang pag-unlad at progreso—magmula man sa Estados Unidos o sa Pilipinas—ay nangyayari lamang dahil mayroong isang taong naglakas-loob na magsalita kahit pa alam nilang makakatanggap sila ng poot . Sa gitna ng kanyang kalungkutan, nag-iwan siya ng isang pilosopikal na hamon: mas kailangan ng mundo ang mas maraming taong tulad niya (na mayroong orihinal na paninindigan) , dahil kung hindi, ang ating digital space ay mananatiling isang lugar kung saan ang group think ang nagdidikta, at ang toxicity ang pumapatay.

Ang Huling Gawa ng Pagmamalasakit: Ang Pag-ibig sa Kapwa

Ang pinakamalaking patunay sa busilak na puso ni Emman Atienza ay ang kanyang pag-aalay ng empatiya sa isa pang biktima ng online toxicity: ang sikat na “English Era” girl. Sa gitna ng kanyang sariling emosyonal na gulo, pinili niyang ipagtanggol ang babae na tinamaan din ng matinding pag-bash sa social media.

Aniya, bagamat hindi siya sumasang-ayon sa mindset o pananaw ng babae, ang dami ng poot na natanggap nito ay “so disproportionate” sa kanyang nagawa. Ipinunto ni Emman na hindi niya nais na maging isa pa sa mga magdaragdag ng hate , at batay sa kanyang sariling karanasan, alam niya ang sakit ng pagiging ‘bashed by Filipino media’.

“Y’all can be some bullies,” direkta niyang sinabi, patungkol sa Filipino online community. Para sa kanya, ang mga taong na-me-meme at pinagtatawanan sa online ay mga totoong tao na may totoong buhay. Sila ay nagbabasa, nakikinig, at nanonood sa bawat nakakabaliw at masasamang salita na ipinupukol sa kanila. Ang kanyang pagtatanggol sa isa na biktima rin ng bashing ay isang gawa ng pambihirang self-awareness at compassion—isang gawaing nagpapakita na ang kanyang huling layunin ay ang itigil ang cycle of hate sa Pilipinas. Ang kanyang huling mensahe ay hindi lang tungkol sa kanyang sarili, kundi tungkol sa pagmamalasakit sa kapwa na ginagawang katawa-tawa ng online culture.

Ang Pamana ng Isang Babala

Ang pagpanaw ni Emman Atienza ay nag-iwan ng isang bakas ng kalungkutan, lalo na sa mga nagmamahal sa kanya. Ang isang post ng isang nagmamahal na kaibigan o kapamilya, na nagbigay-liwanag sa lalim ng kanyang pagkawala, ay naglarawan ng kanyang kahalagahan: “I miss you Emman with everything that I am and would ever be”.

Ngunit ang video na kanyang iniwan ay higit pa sa isang paalam; ito ay isang ‘wake-up call.’ Ito ay isang detalyadong road map kung paanong ang kombinasyon ng panloob na mental health struggle at panlabas na social pressure—gaya ng hindi makatotohanang ‘ganda culture’ at nakamamatay na ‘online toxicity’—ay maaaring maging isang nakamamatay na reseta.

Ang kanyang salaysay ay isang huling hamon sa Pilipinas. Handa ba tayong makinig sa kanyang babala? Handa ba tayong baguhin ang ating ganda culture at ang ating online culture? Handa ba tayong lumabas sa echo chamber at maging orihinal, kahit pa alam nating makakatanggap tayo ng hate? Si Emman Atienza ay sumuko sa kanyang laban, ngunit ang mga salitang kanyang iniwan ay dapat maging simula ng isang mas malaking laban—ang laban para sa katinuan, empatiya, at katapangan sa isang bansa na labis na nangangailangan nito. Ang kanyang pamana ay hindi lamang ang kanyang trahedya, kundi ang kanyang final plea na maging mas mabuting tao tayo sa isa’t isa, online man o sa totoong buhay.