Mayor Alice Guo, Humarap sa ‘Toner-toneladang Ebidensya’ ng POGO at Espionage; Kaso ng ‘Di Maipaliwanag na Kayamanan’ at Kwestiyonableng Identidad, Lumalalim

ANG DRAMA NG PAGTATAGISAN: ISANG OPISYAL, ISANG PAGPAPAHIWATIG, AT ISANG MALAKING TAGO

Sa gitna ng serye ng pagdinig sa Senado, isang eksena ang hindi inaasahang nagpakulo sa isyu na tila mas malalim pa sa mga naunang inilabas na kontrobersya. Sa pagtatanong ni Senador Jinggoy Estrada kay Bamban, Tarlac Mayor Alice Guo, biglang binanggit ang isang sensitibong alegasyon na nagbato ng dagdag na anino sa alkalde: ang pagkakaroon umano ng isang live-in partner na isang kapwa Mayor at siya umanong namamahala sa kanyang operasyon ng POGO (Philippine Offshore Gaming Operator) sa Bamban [00:10]. Bagama’t mariing itinanggi ni Mayor Guo ang alegasyon, ang sandaling iyon ay nagpabigat sa hinala na may malaking backstory at koneksyon sa likod ng pag-angat ng alkalde at ng kontrobersyal na POGO hub ng Zun Yuan.

Ang pagdinig na ito, na pinamumunuan ng Senate Committee on Women, Children, Family Relations and Gender Equality sa ilalim ni Senador Risa Hontiveros, ay hindi lamang naglalayong lutasin ang misteryo sa likod ng malawak na POGO hub na ni-raid; ito ay naghahanap ng kasagutan sa isang tanong na mas mahalaga kaysa sa anumang SALN (Statement of Assets, Liabilities, and Net Worth)—sino ba talaga si Alice Guo [03:55]?

Ang kaganapan sa Bamban, Tarlac, ay higit pa sa isang simpleng paglabag sa regulasyon. Ayon sa mga nakalap na ebidensya at pag-analisa ni Senador Hontiveros, ito ay isang buhol-buhol na kaso na sumasaklaw sa mga seryosong usapin ng ispiyonahe, unexplained wealth, at pagdududa sa pagkamamamayan, na siyang nagpapatibay sa argumentong ang POGO ay isang phenomenon na nagdudulot ng masamang epekto sa ating lipunan [13:13].

ANG PINAGMULAN NG YAMAN: PIG FARMER O POGO PROTECTOR?

Ang pinakamalaking misteryo na bumabalot kay Mayor Guo ay ang kanyang yaman at pamumuhay na hindi tugma sa kanyang deklarasyon bilang isang opisyal ng gobyerno. Sa kanyang SALN, may malalaking discrepancies na lumabas, lalo na nang ihambing ang dalawang bersyon ng kanyang 2022 SALN [10:01]. Sa loob lamang ng isang araw, biglang naglaho ang sampung (10) real estate properties at ang ilan sa kanyang mga business interests [10:36]. Ang kanyang net worth ay biglang lumobo noong 2023, isang paglaki na hindi niya maipaliwanag at sinasabing nagmula sa kanyang mga negosyo, kabilang ang pagbababoy [11:40].

Ngunit ang tila mas nagbigay-ilaw sa kanyang ostentatious lifestyle ay ang pagkakadiskubre sa kanyang collection ng mga mamahaling sasakyan—aabot sa isang dosena o anim na sasakyan [12:09]. Ang pinakakagulat-gulat, ay ang McLaren na nagkakahalaga ng daang-milyong piso, na ayon sa kanya ay “pahiram lamang” [12:16]. Hindi rin niya agad maalala ang pangalan ng nagpahiram. Dagdag pa rito, mayroon siyang helicopter na opisyal pa ring nakapangalan sa kanya, kahit sinasabing binabayaran pa ng isang British company [12:25]. Kung susumahin, ang lahat ng ito ay lubhang napakalayo sa kinikita ng isang mayor na nasa salary grade 27 o 29, na hindi aabot sa 200,000 piso bawat buwan [13:39].

Ayon kay Senador Hontiveros, kahit pa pagsama-samahin ang kita niya sa pagbababoy at iba pang small business (tulad ng embroidery at shoppao), hindi pa rin aabot sa ganoong karangyaan ang kanyang pamumuhay [14:11]. Kaya’t ang matinding hinala—kung hindi man niya ito maipaliwanag—ay maaaring ang POGO ang pinagmulan ng kanyang kayamanan [14:40].

ANG HALIMAW NA POGO AT ANG UGAT NITO SA ISPIYONAHE

Ang sentro ng kontrobersiya ay ang Zun Yuan POGO hub, na tinawag ni Hontiveros na isa sa pinakamalaking na-raid na POGO hub sa bansa [05:07]. Ang koneksyon ni Mayor Guo dito ay napatunayan ng mga dokumento, na nagpapakita na siya mismo ang nag-apply para sa mga dokumento ng Zun Yuan bago pa siya naging alkalde [06:54]. Bukod pa rito, siya pa rin ang nagbabayad ng mga utility bills at sahod ng ilang empleyado sa maintenance department [07:04].

Ang kanyang depensa na siya ay simpleng pig farmer na nakipag-kasosyo lamang sa mga nakilala niya sa Clark—na nagmamay-ari ng mga restaurant—ay tila “weird” at puno ng butas [08:15]. Ang mas nakakabahala pa, ang dalawa sa kanyang mga kasosyo sa Zun Yuan ay kasalukuyang sangkot sa pinakamalaking money laundering scam sa Singapore [09:08]. Ang solong tao na sinasabi niyang nakaugnay niya sa Zun Yuan ay lumabas na fugitive na tumakas noong muling ni-raid ang POGO hub [09:26].

Ang usapin ay hindi na lamang tungkol sa illegal POGO, human trafficking, o scamming. Ayon sa mga Intel agencies na nag-iimbestiga, may posibleng anggulo ng espionage, surveillance, at hacking activities laban sa gobyerno [20:23]. Ang POGO hub, na napakalaki at may koneksyon sa mga banyagang kriminal, ay posibleng ginagamit bilang basehan upang manmanan at atakehin ang mga government websites [15:11].

Ito ay nagbibigay-diin sa sinabi ni Hontiveros: “Wala po talagang mabuting nanggaling sa POGO, panay mga masasamang epekto sa ating lipunan” [14:51]. Sa kaso ng Bamban, ang POGO ay naging isang Trojan horse na nagpapasok ng mga banta sa pambansang seguridad sa ating bansa.

ANG PAGKAKAKILANLAN AT ANG PANGAMBA SA NASYON

Ang isyu ng pagkamamamayan ni Mayor Alice Guo ang nagpapalala sa hinala ng espionage. Upang tumakbo bilang public official, kinakailangan siyang maging isang natural-born Citizen of the Philippines [17:54]. Ngunit ang kanyang kuwento ng buhay ay puno ng salungat na impormasyon.

Hindi straightforward ang kanyang pagkakakilanlan: Minsan sinabing Chinese citizen ang tatay, minsan Pilipino na naman sa ibang dokumento, at minsan naman ay Filipino-Chinese [16:08]. Ang pinakapuno ng misteryo ay ang kanyang ina, na sinasabi niyang si Amelia Leal. Sa birth certificate, nakasaad na si Amelia Leal ay kasal sa kanyang ama. Ngunit, paulit-ulit niyang sinabi sa interview na ang kanyang ina ay kasambahay [16:55]. Dagdag pa rito, sinabi niya noong una na siya ay solong anak, ngunit lumabas sa mga dokumento ng PSA na mayroon siyang hindi bababa sa dalawang kapatid, na lalong nagpalabo sa kanyang pinagmulan [17:13].

Ang kanyang late registration of life birth noong siya ay 17 o 19 taong gulang ay nagpapataas din ng bandila [20:44]. Bagama’t karaniwan ang late registration sa Pilipinas, ang timing at circumstances ng kaso ni Mayor Guo—lalo na’t ito’y kaugnay ng isang POGO hub na may koneksyon sa mga fugitive at krimen—ay nagpapangamba [18:17]. Ang tanong: kung ginamit niya ang kanyang maaring pekeng birth certificate upang makapasok hindi lang sa buhay ekonomiko ng Bamban, kundi pati na rin sa political life ng bansa, may implikasyon ito sa soberanya ng Pilipinas [21:06].

ANG TUNGKULIN NG SENADO AT ANG HUSTISYA

Sa kabila ng pagiging “puro opaque” at hindi transparent ng mga sagot ni Mayor Guo, nananatiling matibay ang paninindigan ng Senado na ipagpatuloy ang imbestigasyon [19:15]. Ipinaliwanag ni Senador Hontiveros na ang tungkulin ng Senado ay hindi ang magbigay ng hatol o sentensiya (ito ay trabaho ng korte), kundi ang mag-imbestiga in aid of legislation [30:35]. Ang layunin ay alamin kung may mga batas na nilalabag o mga regulasyon na binabali—mula sa labas o, mas masahol, mula mismo sa panig ng mga regulators [30:57].

Sa isyu ng kanyang posibleng pagpapahinto sa trabaho (preventive suspension), ito ay nasa kamay na ng mga executive agencies tulad ng DILG o Office of the Ombudsman [30:08]. Samantala, inihayag ng Comelec na kung mapatutunayang huwad o invalid ang kanyang pagkamamamayan, ang maaaring pumalit sa kanya ay ang Vice Mayor o ang pumangalawa sa kanya noong eleksyon [25:20].

Sa kasalukuyan, ang Zun Yuan POGO hub ay padlocked at nasa hurisdiksyon ng PAOCC (Presidential Anti-Organized Crime Commission), habang patuloy ang imbestigasyon [23:33].

Ang kaso ni Mayor Alice Guo ay isang strange case na nanganganak pa ng maraming isyu [26:30]. Ito ay nagpapakita ng kalungkutan ng isang napakaluwag na regulatory system [22:30] na ginagamit upang itago ang katotohanan. Habang patuloy na naghahanap ng kasagutan ang Senado sa gitna ng tone-toneladang ebidensya at isang unexplainable lifestyle, nananatiling buo ang panawagan para sa katotohanan at pananagutan. Sa huli, ang pagiging transparent at accountable ng isang opisyal ang tanging paraan upang maibalik ang tiwala ng publiko sa gobyerno at maprotektahan ang pambansang interes [19:25]. Ito ang laban na hindi lamang tungkol sa isang alkalde o isang POGO hub, kundi tungkol sa pagpapanatili ng kalayaan at integridad ng ating bansa [31:14].

Full video: