HINAMPAKAN NG SARILING MGA ANAK: Dating Aktres na si Azenith Briones, Sapilitang Dinukot at Ipinasok sa Rehab Center Matapos Piliting Ibigay ang Lahat ng Ari-arian

Mistulang nag-iwan ng malaking butas sa mundo ng Philippine showbiz at kasalukuyang mga balita ang misteryosong pagkawala ng dating aktres na si Azenith Briones, na ngayon ay tinatayang mahigit dalawang linggo nang hindi nakikita. Ngunit ang mas nakakagulat at nakakagimbal na detalye, ay ang diretsang akusasyon laban sa pinakamalapit na tao sa kanya—ang kanyang sariling mga anak. Ang kasong ito, na ngayo’y umaabot na sa tanggapan ng National Bureau of Investigation (NBI), ay nagpapakita ng isang madilim at masalimuot na kuwento ng matinding kasakiman at tila walang pusong pagtataksil sa sariling magulang.

Ang dating aktres, na kilala sa kanyang husay sa pelikula, ay natagpuan na lamang na nawawala matapos hindi sumipot sa isang mahalagang pagpupulong kasama ang kanyang matalik na kaibigan, ang kapwa aktres na si Isabel Rivas. Ayon kay Rivas, may usapan sila ni Azenith noong ika-10 ng Nobyembre, ngunit hindi ito dumating. Ang pagkabahala ni Rivas ay mas tumindi pa nang hindi na niya ma-contact si Azenith sa lahat ng posibleng paraan—mula sa cellphone, Viber, at maging sa Messenger. Ang mas nakakapagtaka pa, maging ang Facebook account ng dating aktres ay bigla na lang naglaho [00:44].

“Pati ‘yung mga conversations namin, wala na eh. I’m sure ang makakagawa lang niyan is people who are holding her cellphone,” mariing pahayag ni Rivas [01:00], na nagpapahiwatig ng malinaw na pagdududa na may puwersang nagpigil sa kanyang kaibigan at sinubukang burahin ang lahat ng bakas ng komunikasyon. Ang kaganapan na ito ay nagtulak kay Isabel Rivas upang agarang dumulog sa NBI [01:16], dahil sa kanyang paniniwalang hindi basta-basta maglalaho ang kaibigan nang walang paliwanag.

Ang Gabi ng Pagdukot at ang Tiyak na Salarin

Ang hinala ni Rivas ay mas pinatindi pa ng impormasyong ibinahagi ng isa pa nilang kaibigan, si Paul Macasiano, na nag-post sa social media upang manawagan ng tulong. Ayon kay Macasiano, may nakuha siyang impormasyon na “pinasok sa bahay” si Azenith at “dinukot siya 10 PM ng gabi ng apat na kalalakihan” [02:37].

Ang impormasyon na ito ay nakakagulat sa lahat, ngunit ang motibo at tiyak na salarin ay ang nagpabagsak sa panga ng marami. Ipinahayag ni Macasiano na ang salarin diumano ay “sariling anak mismo ni Azeneth ang nagpadukot sa kanya dahil lamang umano sa kasakiman ng mga anak sa pera” [02:18]. Ang ganitong antas ng pananakit at pagtataksil mula sa sariling dugo ay isang matinding sampal sa kultura ng pamilyang Pilipino, kung saan ang mga magulang ay itinuturing na haligi at dapat igalang.

Ang ugat ng hidwaan ay matagal nang usapin tungkol sa pera at ari-arian. Ibinunyag ng mga kaibigan ni Azenith na matindi ang pagkakagalit ng dating aktres at ng kanyang mga anak dahil sa pilit na pagkuha ng mga ito sa kanyang yaman. Partikular na nabanggit ni Paul Macasiano ang hindi otorisadong pag-withdraw ng isa sa mga anak ng malaking halaga—umaabot sa apat o limang milyong piso—mula sa account ng ina [01:25]. Ang pangyayaring ito ang nagtulak kay Azenith upang ipasara ang kanyang bank account [03:15], isang desisyon na tila lalong nagpainit sa sitwasyon.

Higit pa rito, isiniwalat ni Isabel Rivas na pilit pinapipirmahan ng mga anak si Azenith ng isang Deed of Donation, na nangangahulugan ng paglilipat ng lahat ng kanyang ari-arian sa mga ito [01:34]. Ang pagtanggi ni Azenith na pirmahan ang dokumento habang siya ay buhay pa, ay nagdulot ng matinding galit at pagbabanta mula sa kanyang mga anak. “Masama ang loob ni Azeneth ng panahong iyon dahil buhay pa siya ay gusto ng kunin ng kanyang mga anak ang mga ari-arian niya,” pahayag ni Paul [01:46], na naglalarawan ng kalunos-lunos na sitwasyon ng ina.

Dahil sa mga matitinding pagbabanta na diumano’y natatanggap ni Azenith, napilitan siyang kumuha ng seguridad o bodyguard [01:59]. Ngunit tila nag-abang ang masasamang plano, dahil ayon sa impormasyon ni Paul Macasiano, ang pagdukot ay naganap noong araw na “off duty ang bodyguard ng dating aktres” [02:08]. Ang timing na ito ay lalong nagpapatibay sa hinalang planado at pinag-isipan ang pagkawala ni Azenith.

Ang “Rehab” Claim: Isang Tabing o Isang Piitan?

Matapos ang mga araw ng pagkabalisa at pakiusap, nag-umpisang tawagan ni Isabel Rivas ang mga anak ni Azenith. Sa simula, sinabi raw ng anak na “Okay lang si Mommy” [08:38], ngunit matapos ang matinding pangungulit, sa wakas ay inamin nito na “ipinasok niya [si Azenith] sa rehab” [09:18]. Ang tinukoy na lokasyon ay ang “Bridges of” sa Parañaque [16:28].

Gayunpaman, mariing pinabulaanan at kinwestiyon ni Isabel Rivas ang dahilan ng rehabilitation. “Wala pong mental illness si Azenith, and I have a lot of affidavit na gawa ko from all our friends… Wala silang alam na may mental illness si Azenith,” paggiit ni Rivas [09:54]. Idinepensa niya ang kaibigan, sinabing si Azenith ay isang businesswoman na may malakas na personalidad, at hindi ito umiinom o gumagamit ng droga. Ayon kay Rivas, ang 67-anyos na aktres ay abala sa kanyang negosyo, pagbebenta, at pagpapautang [10:29].

“Wala po siyang mental illness kung hindi emotional [ang problema],” paglilinaw ni Rivas [12:26]. Ang emosyonal na sakit ay dulot ng patuloy na “disrespect” at pambabastos na natanggap niya mula sa kanyang mga anak sa loob ng maraming taon [11:43].

Ang pilit na pagpapatago sa ina sa isang rehab center ay lalong nagpalala sa hinala ng mga kaibigan, lalo pa’t nagbigay ng kaduda-dudang dahilan ang anak. Sa pagtatanong ni Rivas, isiniwalat ng anak na inakusahan nila ang ina na “adik” at idinagdag pa na “pinakulong niya ‘yung kapatid ko noon kaya ipapakulong naman namin siya ngayon” [17:44]. Ang pahayag na ito ay nagpapatunay na tila ginagamit ang rehab bilang isang paraan ng pagganti at sapilitang pagkulong, na lalong naglalantad sa masamang intensyon ng mga anak.

Ang Paninindigan ng Isang Kaibigan: Writ of Habeas Corpus

Ang pagkakaibigan nina Isabel Rivas at Azenith Briones, na tumagal ng higit sa apat na dekada, ang naging puwersa sa likod ng paghahanap. Sa kabila ng hindi niya pagiging next of kin, ipinilit ni Rivas na siya ay kumilos, na nagpakita ng tapat na pagmamalasakit na mas matindi pa sa relasyon ng pamilya. “Kapag may isang kaibigan ako na nawawala, hindi ko mapapayagan,” emosyonal niyang sinabi [00:00].

Sa NBI, pinayuhan si Rivas na mag-file ng Writ of Habeas Corpus [18:08]. Ito ay isang legal na hakbang na naglalayong atasan ang sinumang humahawak kay Azenith na iharap siya sa korte, upang mapatunayan na siya ay nasa mabuting kalagayan at hindi sapilitang pinipigilan laban sa kanyang kalooban. Ito ang tanging paraan, ayon sa NBI, upang makita at makita ng mga kaibigan si Azenith at marinig mismo mula sa kanya kung ano ang tunay na kalagayan niya.

Ang kasong ito ay hindi lamang tungkol sa isang nawawalang aktres, kundi isang malalim na pagtalakay sa elder abuse at ang panganib na hinaharap ng mga senior citizen [17:14], lalo na kung ang usapin ay yaman. Ayon kay Rivas, “Daig ko pa nga ang family member because kilala ko siya, everyday she calls… umiiyak ‘yan, sabi niya ganon ‘Minura na naman ako, minura na naman ako’” [18:37].

Nananawagan din si Rivas sa tulong ng mga opisyal ng gobyerno, partikular kina Senador Lito Lapid, na dating consultant ni Azenith [02:47], Senador Jinggoy Estrada [20:07], at maging kay Raffy Tulfo [03:08], upang tulungan siyang hanapin at mapalaya ang kanyang kaibigan. Ito ay patunay lamang na ang laban para kay Azenith ay hindi na lamang isang pribadong usapin kundi isang pambansang kaso na nangangailangan ng agarang aksiyon at imbestigasyon.

Ang Pamilya at ang Salitang “Hampas Lupa”

Mas lalo pang pinatingkad ng mga detalye ang kalunos-lunos na sitwasyon ng pamilya. Ibinunyag ni Rivas na ang mga kapatid ni Azenith ay natatakot na makialam dahil diumano’y pinagbabantaan sila at tinatawag na “hampas lupa” ng mga anak ng dating aktres [16:09]. Ito ay nagpapakita ng isang malaking power imbalance at matinding kawalang-respeto, na nagpapahintulot sa pagpapatuloy ng pang-aabuso.

Ang kaso ni Azenith Briones ay isang malaking babala sa lahat ng mga Pilipino tungkol sa madilim na mukha ng kasakiman sa pamilya. Ang pagkawala at sapilitang pagkulong sa isang ina dahil lamang sa pera ay hindi matatawaran na kasalanan. Ang pagtatangkang ikubli ang krimen sa pamamagitan ng pag-aangkin na may mental health issue ang ina ay nagpapakita ng kawalang-hiyaan na hindi dapat palampasin.

Sa ngayon, nananatiling bukas ang pinto sa NBI para sa tulong at imbestigasyon. Ang mga kaibigan ni Azenith ay umaasa at patuloy na nananalangin na makita siyang ligtas at makalaya sa anumang sapilitang pagkulong. Ang mga naganap ay nag-uudyok sa bawat isa na magtanong: Gaano kalaki ang halaga ng yaman at ari-arian, kung ito ang magiging dahilan upang tuluyan mong ibaon sa limot at kalungkutan ang iyong sariling ina? Nawa’y magbigay-linaw ang imbestigasyon at tuluyang makamit ni Azenith Briones ang hustisya laban sa mga nagtaksil sa kanya. Ang buong bansa ay naghihintay, nag-aalala, at nanonood sa paglalahad ng kasong ito.

Full video: