Saan Humahantong ang Pagsisinungaling: Ang Nakakagulat na Pagkahulog ni Colonel Grialdo sa Gitna ng House Hearing

Sa isang eksena na nagpaikot sa ulo ng marami at nagbigay ng seryosong aral tungkol sa pananagutan sa ilalim ng sumpa, nagtapos ang pagdinig ng isang House Committee sa isang dramatikong pag-aresto at pagpapakulong. Si Colonel Leonardo Grialdo, ang sentro ng alegasyon ng umano’y panggigipit o coercion laban sa dalawang maimpluwensyang mambabatas, ay tuluyang sinipi sa contempt at inilipat sa kustodiya ng pulisya, matapos salungatin ng matibay na ebidensya at testimonya ang kanyang sariling sinumpaang salaysay.

Ang pagdinig ay umiikot sa isang sensitibong usapin—ang alegasyon ni Colonel Grialdo na sapilitan siyang hiningan ng confirmation nina Congressman Dan Fernandez at Congressman Benny Abante tungkol sa supplemental affidavit ni Colonel Garma hinggil sa kontrobersyal na reward system. Ang mga mambabatas, sa kabilang banda, ay mariing nagpapatunay na ang pag-uusap ay isang simpleng proseso lamang ng vetting at hindi kailanman naging panggigipit.

Ang Alegasyon: Panggigipit sa Isang Pribadong Kwarto

Ang pinagmulan ng kontrobersiya ay ang sworn statement ni Colonel Grialdo sa Senado, kung saan isinalaysay niya na matapos siyang sagutin ang mga tanong kaugnay ng extrajudicial at reward system, inanyayahan siya ng security personnel sa isang kwarto. Dito, umano’y nakita niya ang dalawang abogado ni Colonel Garma [04:28]. Ayon kay Grialdo, inilapag ni Congressman Fernandez ang isang papel—ang supplemental affidavit ni Colonel Garma—at sinabing, “Ito ang sasabihin mo sa statement na ito, habang itinuturo ang isang paragraph sa papel. Ito ang supplemental affidavit ni Colonel Garma. Sabihin mong alam mo ang reward system. I-confirm mo lang” [01:42:30].

Ang paglalarawan ni Grialdo ay nagpapahiwatig ng isang matinding pressure at coercion, na may layuning pilitin siyang magpatotoo sa isang narrative na hindi niya alam o hindi totoo. Ang claim na ito ay naglagay ng matinding moral at ethical na tanong sa integridad ng mga mambabatas na sangkot, lalo pa’t ang pangyayari ay naganap umano sa loob mismo ng House of Representatives.

Idinagdag pa ni Grialdo, na sa huli ay nakaramdam siya na “they wanted to convince me to do what they wanted me to do” [02:21:00], na nagpapatibay sa kanyang pananaw na ang mga Kongresista ay nanggigipit upang makuha ang kanilang gusto.

Ang Depensa: Isang Simpleng Pag-vevet at ‘Cordial’ na Pag-uusap

Agad namang sinagot ni Congressman Dan Fernandez, sinabing “nasaktan” siya at “na-offend” si Congressman Abante sa mga akusasyon [02:17:31]. Giit ni Fernandez, “Nasa mukha ba namin na magco-coerse?” [00:50].

Ipinaliwanag ni Fernandez na ang pag-uusap ay hindi kailanman initiated ng mga mambabatas. Sa halip, lumapit mismo ang dalawang abogado ni Colonel Garma—sina Attorney Victor (Attorney Kilang) at Attorney Kumigad—upang hilingin na kausapin si Colonel Grialdo. Ang dahilan: sinabi ni Colonel Garma na si Grialdo ay “very close” sa kanya at makakapag-vet sa mga nakasulat sa supplemental affidavit [08:27].

“Hindi naman po siya ganon kalaking isyu,” pagtatanggol ni Fernandez, idinagdag na sila pa nga ang nag-initiate na kausapin si Grialdo [09:04]. Ayon kay Fernandez, ang layunin ng pulong ay tanging betting lamang. Nang magtanong sila tungkol sa affidavit, mabilis namang sinabi ni Grialdo na wala siyang alam at hindi niya mapatutunayan ang ilang bahagi [10:05]. Sa puntong iyon, nagdesisyon na silang tapusin ang pag-uusap.

Pinalala pa ni Congressman Abante ang depensa, sinabing ang pag-uusap ay “very cordial, very light ang usapan namin. Parang para mga nagbibiruan pa kami doon eh” [01:19:17]. Binanggit pa ni Grialdo ang pagtatanim ng kamote pagkatapos ng pagreretiro—isang biro na nagpapakita ng magaan na atmospera, ayon kay Abante [01:19:25]. Mariing iginiit nina Fernandez at Abante na hindi sila “ganun kabobo” na gumawa ng coercion sa harap ng maraming tao at sa loob ng Kongreso, lalo pa’t alam nilang may masamang repercussion ito [02:00:00].

Ang Ebidensya: Ang Ngiti na Bumasag sa Alegasyon

Ang pinakamalaking pagbasag sa salaysay ni Grialdo ay ang ebidensya mula sa Closed-Circuit Television (CCTV) footage. Ayon sa video clip na ipinakita, pumasok si Colonel Grialdo sa holding room at sinundan nina Attorney Kilang, Attorney Kumigad, Congressman Fernandez, at Congressman Abante [01:16:28].

Ngunit ang naging sentro ng usapin ay ang paglabas niya. Ayon sa timeline ng CCTV, “Colonel Grialdo all smiles is seen conversing with Jimmy Fortlesa” [01:17:07]—isang dating kasamahan niya sa PNP Class 97.

Ito ang naging turning point ng pagdinig.

Ayon kay Congressman Fernandez, “makikita po natin na ‘yung itsura niya, hindi naman po siya mukhang nako-coerce eh, mukhang masayang masaya pa nga po siya” [01:10:02]. Inulit din ito ni Congressman Akop, sinabing ang paglabas ni Grialdo na nakangiti ay nagrereporma sa pahayag ng mga mambabatas na ang atmosphere sa kwarto ay hindi intense [01:34:40].

Sinang-ayunan ito ng resource person na si Attorney Conti, na sinabing bilang isang normal na tao, “it would not be consistent with human experience to see someone coersted leave a room without any restraint at sasabihin na pinilit siya sa loob ng kwarto” [01:33:09].

Dagdag pa rito, ipinrisinta ni Congressman Paduano ang isang joint statement mula mismo sa mga abogado ni Colonel Garma—sina Attorney Emerito Kilang at Attorney Rotsv Kumigad—na kasama sa pag-uusap. Malinao na sinabi sa statement na: “Throughout the meeting, we can affirm that we did not witness any form of coercion again to repeat throughout the meeting we can affirm that we did not witness any form of coercion or undue influence directed toward Mr. Grialdo. The discussions taking place were cordial and respectful” [01:43:33–01:43:59].

Ang sworn affidavit ni Grialdo ay tuluyan nang bumasag sa harap ng video evidence at joint statement ng mga legal na testigo.

Pagsipi sa Contempt at Pagtanggi sa Katotohanan

Sa gitna ng mga matitinding patunay na ito, si Colonel Grialdo ay patuloy na nagtangging sumagot sa mga relevant na tanong at umasa sa kanyang right against self-incrimination.

Tinanong siya ni Deputy Speaker JJ Suarez kung tinatayuan niya ang katotohanan ng kanyang affidavit sa Senado [02:01:01]. Ang sagot ni Grialdo: “I will stand by my statement in the Senate under oath and I would like to invoke my right for self-incrimination” [02:03:34]. Ang sagot na ito ay nagdulot ng pagkalito, dahil kinumpirma niya ang affidavit at kasabay nito ay ini-invoke ang karapatan laban sa pag-i-incriminate sa sarili [02:08:53].

Dahil sa kanyang pagtanggi na sagutin ang mga tanong at ang paglabag sa Section 11, Paragraph C ng House Rules of Procedure, dalawang beses siyang sinipi sa contempt ng komite [01:16:00], [01:23:32].

Iginiit ni Congressman Paduano na ang pag-invoke ni Grialdo sa kanyang karapatan ay mali, at sinipi pa ang Supreme Court rulings (Arnold vs. Nazareno at Ret. vs. Lim) upang ipaliwanag na ang pribilehiyo ay maaari lamang gamitin kung ang tanong ay incriminatory at may pending case o punishment na naghihintay [01:46:46]. “No case has been filed against you, Colonel Grialdo. That’s why in that Arnold versus Nesarino, you cannot invoke such provision of the constitution,” paliwanag ni Paduano [01:47:17].

Sa huli, sinabi ni Congressman Fernandez na ang pag-uugali ni Grialdo ay tila nagpapakita na siya ay “playing victim” [01:36:14] at “hiding from the truth” [01:40:50].

Ang Desisyon: Pagkulong sa QCPD Station 6

Dahil sa paulit-ulit na paglabag ni Grialdo at ang tila pagbaluktot niya sa katotohanan, nagdesisyon ang komite na patawan siya ng parusa.

Nag-motion si Congressman Paduano na ilipat si Colonel Grialdo sa kustodiya ng Quezon City Police Station 6 [01:24:32]. At sa susunod na mosyon, binago niya ito: “I move once again that Colonel Grialdo will be detained at Quezon City Station 6 until the committee report will be in this investigation will be adopted the plenary” [01:38:04].

Ang mosyon ay inaprubahan nang walang pagtutol, na nagtatapos sa pagdinig sa isang matinding note—ang isang mataas na opisyal na nag-akusa ng coercion ay ngayon nasa kulungan dahil sa contempt, ang kanyang sariling ngiti at ang sinumpaang pahayag ng mga abogado ang nagpawalang-bisa sa kanyang mga paratang.

May pahiwatig din si Congressman Fernandez na mayroong “big person behind him” [01:40:00], na nagpapahiwatig ng mas malaking pwersa sa pulitika na nagtutulak kay Grialdo na maging puppet at manira ng komite. Ngunit anuman ang motibo, ang paninindigan ng Kongreso ay malinaw: ang video at katotohanan ay hindi magsisinungaling, at ang pagtatangkang maglaro ng biktima sa gitna ng matibay na ebidensya ay may karampatang parusa. Ang kaso ni Colonel Grialdo ay magsisilbing babala sa sinumang magtatangkang baluktutin ang katotohanan sa harap ng batas.

Full video: