MULA ₱125K HANGGANG ₱67M: KABIGUAN NI HARRY ROQUE NA IPALIWANAG ANG BIGLANG YAMAN AT ANG NAKAPALIBOT NA POGO LINKS SA KOMITE NG KONGRESO

Ang isang pambihirang senaryo ng matinding interogasyon at paghahanap sa katotohanan ay naganap sa Kamara de Representantes, kung saan ang dating Presidential Spokesperson na si Atty. Harry Roque ay sumailalim sa isang masusing pagtatanong hinggil sa kanyang corporate affairs, biglaang pagyaman, at mga nakakabahalang koneksyon sa Philippine Offshore Gaming Operators (POGO) na kontrobersiya. Sa harap ng Quad Committee, na nangangasiwa sa imbestigasyon sa illegal POGOs, walang takas si Roque sa mga serye ng tanong na pinamunuan nina Congresswoman Atty. Jinky Luistro at Congresswoman Migs Nograles. Ang layunin ng komite ay simple: Hanapin ang katotohanan sa likod ng hindi maipaliwanag na yaman at ang ugat ng malalaking corporate maneuvers na tila naglalayong magtago ng tunay na beneficial owner ng mga kumpanya ni Roque.

Ang Pagsabog ng Corporate Assets: Mula Daan-libo, Naging Milyon

Ang sentro ng pagtatanong ni Congresswoman Luistro ay ang kumpanya ni Roque, ang Banam Holdings and Trading, na itinatag noong 2015 [09:57]. Inilahad ni Luistro ang mga detalye mula sa Audited Financial Statements (AFS) ng Banam, na nagpakita ng isang nakakagimbal na pagtalon sa yaman ng korporasyon, lalo na sa aspeto ng cash and current assets.

Ayon sa datos na inilabas sa komite, ang cash asset ng Banam ay:

2014: ₱125,300.00 [15:31].

2015: ₱3,125,300.00 [16:03].

2018: ₱67,775,800.00 [17:13].

Ang pag-akyat ng current assets mula ₱125,000 noong 2014 patungong halos ₱68 milyon sa loob lamang ng apat na taon—at habang si Roque ay nasa pampublikong serbisyo—ay agad na nagtaas ng kilay ng mga mambabatas.

Iginiit ni Roque na ang pinagmulan ng ₱67 milyon ay ang legal na pagbebenta ng isang malaking 1.8-ektaryang commercial property sa Multinational Village, Parañaque, sa V.V. Soliven Group, na sa kalaunan ay napunta sa SM Group [17:24]. Inamin niyang ang selling price ay tinatayang nasa ₱216 milyon [18:40]. Sa panig ni Luistro, agad niyang hiniling na isumite ni Roque ang Deed of Sale para mapatunayan ang lehitimong pinagmulan ng pondo [01:18:57]. Tila nakita na ng Kongreso ang butas: Ang isang simpleng land sale ba ay sapat na paliwanag para sa gayong laking pagbabago sa corporate balance sheet, o mayroon pa bang ibang source of funds na hindi nabanggit?

Ang SALN Discrepancy: Pagtatago sa Ilalim ng Batas

Ngunit ang kontrobersiya ay hindi nagtatapos sa corporate assets. Binigyang-diin ni Congresswoman Luistro ang kaibahan sa pagitan ng ₱67,775,800 na cash asset na nakasaad sa 2018 AFS ng Banam at ng cash na idineklara ni Roque sa kanyang Statement of Assets, Liabilities, and Net Worth (SALN) noong panahong iyon.

“I remember I declared cash of ₱60 million, Mr. Chair, in my SALN,” pag-amin ni Roque [20:27].

Agad na tinutukan ni Luistro ang ₱7 milyong pagkakaiba. Inilahad niya ang Republic Act No. 6713, ang Code of Conduct and Ethical Standards for Public Officials and Employees [22:27], at ang Republic Act No. 3019, ang Anti-Graft and Corrupt Practices Act [23:11], na parehong nag-uutos ng tumpak at detalyadong pagdeklara ng lahat ng assets at investments.

“Whatever is reflected in the audited financial statement should have been declared in exact amount in the SALN of the resource speaker,” matigas na sinabi ni Luistro [23:01].

Bagaman iginiit ni Roque na sa abot ng kanyang makakaya ay sumunod siya sa batas, at ang kanyang net worth ay ₱114 milyon, iginiit ng komite ang kumpletong pagsumite ng kanyang SALN mula 2016 hanggang 2022, kasama na ang kanyang Income Tax Return (ITR) [25:57], [38:32], upang masuri ang lahat ng financial flows at matukoy kung may pagtatago sa buwis o sa yaman [37:46]. Ang kabiguan na ideklara ang buong halaga ng yaman ay isang seryosong akusasyon sa ilalim ng anti-graft laws, at ito ang nagtulak sa komite na mag-utos ng mas malalim na documentary evidence mula kay Roque.

Ang Misteryo ng Biglaang Paglipat ng Shares sa ‘Trustee’

Ang isa pang kritikal na bahagi ng pagtatanong ay ang misteryosong paglaho ng pangalan ni Roque at ng kanyang asawa bilang pangunahing shareholders ng Banam noong 2020. Ipinakita ni Luistro ang dalawang General Information Sheets (GIS) ng Banam:

March 2020 GIS: Ipinakita ang pangalan nina Herminio Harry Roque Jr. at Mila Roque na may hawak ng 98% at 21% ng shares, ayon sa pagkakasunod [27:08]. (Tila may mali sa 21% number, ngunit ito ang nakasaad sa transcript, na malamang ay 2.1% o iba pa na nominal share.)

October 2020 GIS: Nawala ang pangalan nilang mag-asawa, at lumitaw si Atty. Perlito Ortega na may hawak na 99.99% ownership [27:43].

Ang biglaang paglipat ng halos lahat ng shares sa pangalan ng isang third party ay nagdulot ng matinding pagduda. Ipinaliwanag ni Roque na si Ortega ay kumilos bilang trustee o tagapangasiwa para sa kanyang yumaong tiyahin, na umano’y tunay na may-ari at pangunahing nag-invest ng pera sa real estate project ng pamilya sa Bataan [28:27], [29:43].

“It is a family corporation with my close associates as nominal stockholders to complete the five shareholders that were then required by the old Corporation Code,” paliwanag ni Roque [01:19:59].

Ngunit ang paliwanag na ito ay tinawag na “too personal” [31:47] ni Roque at mariing kinontra ni Luistro, na naniniwalang ang transfer ay isang mode of transfer lamang upang itago ang koneksyon sa korporasyon at sa pinagmulan ng pondo [34:25]. Sinabi ni Luistro na ang mga sunud-sunod na circumstantial evidence—ang pagtaas ng yaman, ang pagbabago sa stockholder, at ang mga koneksyon ng mga associates ni Roque—ay humahantong sa isang lohikal na konklusyon: “That our resource speaker has connection to Lucky South 99” [33:47].

Kinumpirma ni Roque na isusumite niya ang trust agreement at ang deed of sale [35:52], subalit iginiit niya na ang isyu ay “too personal” at wala nang kinalaman sa POGO. Ang komite, gayunpaman, ay nanindigan na ang source of funds at ang corporate structure ay mahalaga upang patunayan na hindi konektado sa illegal POGO ang kanyang mga pondo, lalo na’t siya ay isang public official noong panahong iyon [35:13].

Ang Smoking Gun: Ang Tuba, Benguet House at ang POGO Suspect

Ang pinaka-nakakagulat na rebelasyon ay nagmula kay Congresswoman Migs Nograles, na nag-focus sa subsidiary ng Banam, ang PH2 Lot 37 Pinewoods [01:02:46]. Ito ang kumpanyang may-ari ng isang bahay sa Tuba, Benguet, na inupahan ni Roque noong 2019 matapos siyang mag-resign upang tumakbo sa Senado [01:03:32].

Ang bahay na ito, ayon kay Nograles, ay inupahan ni Sun Liping, isang indibidwal na person of interest sa Lucky South 99 POGO investigation at kasalukuyang nasa Interpol Red Notice [01:05:27].

Dito nagsimulang magbigay ng pahayag si Roque na tila nagtatanggal ng responsibilidad. Inamin niyang inupahan ang bahay, ngunit iginiit niya na ang orihinal na lessee na pumirma sa kontrata ay isang single lady na dumaan sa due diligence (nagsumite ng ACR at NBI clearance) at hindi si Sun Liping [01:04:34]. Aniya, hindi siya aware na may sub-lease na nangyari sa pagitan ng kanyang lessee at ni Sun Liping, at hindi rin umano ito pinahihintulutan sa kontrata [01:05:13].

“I was not aware it was not allowed,” giit ni Roque [01:05:13].

Para kay Nograles, ang depensa ni Roque ay hindi katanggap-tanggap. “If did your due diligence how did you why did you not find out who was leasing that certain property?” tanong ni Nograles [01:05:02]. Ang koneksyon ay maituturing na direct link sa POGO, anuman ang pagtanggi ni Roque sa kaalaman, lalo na’t ang kumpanya niya ang may-ari ng pasilidad na ginamit ng isang international POGO fugitive.

Ang Bataan Land Banking: POGO o BPO?

Tinukoy rin ni Nograles ang isa pang subsidiary, ang First Bataan Mariveles Holdings Corporation (FBMHC), kung saan 49.99% ay pag-aari ng Banam (katumbas ng shares ng Green Miles Realty Corp. ng kaibigan ni Roque na si Danny Coral) [54:35]. Ang 310-ektaryang lupa sa Mariveles, Bataan, ay inilaan sana para sa mix-used development, na may unang planong LNG power plant at BPO sector [58:48].

Mariing itinanggi ni Roque na ang proyekto ay para sa POGO, at iginiit na ito ay para sa BPO, base sa plano niyang tulungan ang young workforce sa Bataan [01:02:16]. Ngunit ang pagdududa ni Nograles ay nanatili, na ang malalaking land-banking na ito ay maaaring magsilbing cover para sa mga ilegal na operasyon ng POGO [01:07:21].

Ang paglilitis ay nagtapos sa pag-uutos ng komite kay Roque na isumite ang lahat ng kinakailangang dokumento—ang Deed of Sale ng Parañaque property, ang Trust Agreement kay Atty. Ortega, ang kanyang SALN at ITR—upang masagot ang lahat ng material questions na konektado sa pag-angat ng kanyang yaman at sa koneksyon ng kanyang corporate assets sa POGO scandal.

Ang sunud-sunod na exposé sa corporate wealth ni Roque, ang SALN discrepancy, ang misteryosong share transfer, at ang direct POGO connection sa Tuba house ay nagbigay-liwanag sa kung gaano kalalim at kalawak ang imbestigasyon ng Kongreso. Habang patuloy na iginigiit ni Roque ang lehitimo at pribadong kalikasan ng kanyang mga financial transactions, ang mga ebidensya at dokumento na inilabas ng mga mambabatas ay nagbigay ng isang compelling narrative na dapat niyang bigyang-linaw, hindi lamang sa komite, kundi maging sa taumbayan.

Ang kasong ito ay nagpapakita ng matinding pangangailangan para sa accountability at transparency sa mga opisyal ng gobyerno. Hindi sapat ang simpleng pagtanggi; ang mga public officials ay kailangang magbigay ng kumpletong dokumentasyon upang mapawi ang lahat ng pagdududa, lalo na kung ang mga alingawngaw ay umabot na sa mga indibidwal na sangkot sa pinakamalaking national security and economic controversy tulad ng POGO. Ang mga susunod na hakbang ay nakasalalay sa kung gaano kabilis at kumpleto ang pagsumite ni Roque sa lahat ng mga dokumentong hinihingi, na siyang magtatakda kung tuluyan siyang mapapatunayan o tuluyang mabibitag sa isang corporate at political scandal.

Full video: