Pagsabog sa Kaso ng mga ‘Missing Sabungeros’: Napolcom, Sinuspinde ang ‘Rogue Cops’ na Di-umano’y Protektor ni Atong Ang sa Gitna ng Akusasyon ng Conspiracy at Pagta-Tamper ng Ebidensya

Ang Nag-aalab na Hukay ng Katotohanan: Mula sa Sabungan, Hanggang sa Kamara ng Korupsyon

Ang kaso ng pagkawala ng mga sabungero sa Pilipinas ay matagal nang hindi lamang simpleng krimen kundi isang mala-pelikulang salaysay na nagtatampok ng mga isyung pampolitika, malalaking negosyante, at mga opisyal ng gobyerno. Sa isang dramatikong pagtalon mula sa imbestigasyon patungo sa pormal na aksyon, naglabas ng resolusyon ang National Police Commission (Napolcom) na nagpatigil sa serbisyo ng ilang mataas na opisyal ng Philippine National Police (PNP)—isang hakbang na tila nagpapahiwatig ng papalapit na pagkalantad ng matagal nang kumukulong katiwalian.

Ang sentro ng nagbabagang usapin ay ang reklamo ni Julie A. Patidongan, isang whistleblower na humarap sa komite upang pangalanan ang mga tao at opisyal na di-umano’y nasa likod ng multiple murder at serious illegal detention [04:11] ng mga nawawalang biktima. Ang pinakapangunahing personalidad na tinutumbok ng akusasyon ay si Charlie “Atong” Ang—isang kilalang pangalan sa mundo ng sabong at sugal sa bansa.

Napolcom: Isang Matibay na Aksyon Laban sa ‘Rogue Cops’

Ang pagkadismaya ng publiko sa matagal at tila pinababayaang imbestigasyon ay nagbunga ng matinding desisyon. Sa pamamagitan ng Resolution No. CO-2025-004 to 0010, na nilagdaan ng Napolcom en banc, labing-tatlo (13) na opisyal ng pulisya, kabilang ang isang Colonel at Lieutenant Colonel, ang isinailalim sa preventive suspension [02:28:28]. Kasama sa mga nasuspinde sina Police Lieutenant Colonel Ryan J. Elabra Orapa, Police Major Mark Philip Simboro Almedilla, at iba pang Police Senior Master Sergeant at Staff Sergeant na nakatalaga sa Headquarters Support Service, Camp Crame [01:40:00] ff.

Ang batayan ng pagpataw ng preventive suspension ayon sa Napolcom ay malinaw at matindi. Sinasabi sa resolusyon na ang mga respondent ay sangkot sa Grave Misconduct at Conduct Unbecoming of a Police Officer, kabilang na ang di-umano’y pakikilahok sa pagpatay at pakikisabwat sa mga kriminal na elemento tulad ni Charlie Chu H. Ang a.k.a. Atong Ang, kung saan sila ay di-umano’y tumatanggap ng grease o protection money [01:51:00].

Para sa Napolcom, malakas ang evidence of guilt laban sa mga nasuspinde [01:51:00]. Gayunpaman, binigyang diin ni Vice Chairperson at Executive Officer, Atty. Rafael Vicente R. Kalinisan, na ang preventive suspension ay hindi parusa o pagpapatunay ng kasalanan [02:02:21]. Ito ay isang procedural measure na layong protektahan ang integridad ng imbestigasyon, maiwasan ang pananakot sa mga testigo, at tiyakin na walang makialam sa mga ebidensya [02:03:40]. Ang mga pulis ay inutusang sagutin ang mga formal charge sa loob ng pitong (7) working days, at isang pre-hearing conference ang nakatakda sa Agosto 14.

Ang Pagdepensa ni Atong Ang: Ang Teorya ng Conspiracy

Habang umiinit ang imbestigasyon at nahaharap sa mga kasong multiple murder, nanindigan si Atong Ang sa kanyang pagiging inosente. Sa pamamagitan ng kanyang abogado at sa sarili niyang pahayag, iginiit niya na ang lahat ay bahagi lamang ng isang “trial by publicity” at may malaking “conspiracy” na nagaganap [00:06].

Hamon niya sa publiko at sa mga nag-iimbestiga, imbes na siya ang tutukan, tignan kung sino ang totoong may-ari ng ‘Lucky’ [00:14]. Mabilis siyang nagpahayag ng mga nakakakilabot na akusasyon patungkol sa isang “The biggest, the longest gaming or gambling lord in the Philippines” na di-umano’y may impluwensya sa mga nakaupo sa gobyerno sa loob ng mahigit 30 taon [01:03]. Dagdag pa ni Ang, may mga congressman, ex-congressman, at mayors na pawang sangkot sa sabong [01:35], na nagbibigay diin sa malalim at malawak na impluwensya ng industriya sa politika at lipunan.

Sa panig naman ng kanyang abogado, ang depensa ni Atong Ang ay nakasentro lamang sa katotohanan [07:09]. Gayunpaman, binatikos nila ang mga akusasyon ni Patidongan, na anila ay sabi-sabi lamang at walang matibay na ebidensya na pwede nilang eksaminin at sagutin [07:27]. Ang pagtangging ito ay lalong nagpapainit sa diskusyon: Sino ang nagsasabi ng totoo?

Ang Misteryo ng mga Kapatid na Patidongan: Hinala ng ‘Witness Tampering’

Lalong gumulo ang sitwasyon sa paglabas ng mga kapatid ni Julie Patidongan—sina Jose at Ilyakim Patidongan—mula sa Cambodia, kung saan sila ay kinuha at ibinalik sa bansa ni dating CIDG Chief General Macapas noong Hulyo 22 [06:01]. Ang pag-uwi ng magkapatid ay malaking breakthrough sa kaso, lalo na’t umamin si Ilyakim na siya ang kumuha ng pera sa ATM ng isa sa mga nawawalang sabungero [01:20:18].

Ngunit dito nag-ugat ang nag-aapoy na akusasyon ng tampering of witness. Ayon sa panig ni Atong Ang at ng ilang kritiko, nakapagtataka ang pagbabalik ng magkapatid [07:58]. Sila ay umano’y nakuha ng CIDG dahil sa mga testimonya na nagsasabing sila ay kasama sa sindikato ni Julie Patidongan, at may kaalaman sa pagkawala ng mga sabungero [09:53].

Gayunpaman, ang 10-araw na pananatili ng magkapatid sa kustodiya ng Department of Justice (DOJ) at ng bagong liderato ng CIDG—na ipinalit ni Secretary Remulla—bago sila ilinabas sa publiko [08:36] ang nagbunga ng hinala. Ang dating turo ng magkapatid na sila ay kasabwat ng kanilang sariling kapatid, ay tila nag-iba na. Ngayon, ang lumalabas sa pahayag ni Secretary Remulla ay umuwi ang dalawa upang ituro si Atong Ang [01:01:06]. Ang unaccounted 10-araw sa loob ng kustodiya ang tinitignan bilang posibleng pagkakataon upang maniobrahin ang testimonya o magkaroon ng tampering of weaknesses [09:05].

Ang dating resulta ng imbestigasyon ni General Macapas, bago siya palitan sa pwesto (bagamat sinasabi ng PNP na kusang inilipat sa Region 12 at hindi tinanggal) [01:33:10], ay tumutukoy na si Atong Ang ang mastermind [01:38:51], tulad ng sinabi ni Patidongan. Ngunit ang pag-iba ng takbo ng imbestigasyon at ang paggamit ng dalawang kapatid na may sarili ring kaso (robbery gang, conviction) [01:17:45] bilang tanging patotoo laban kay Ang, ay lalong nagpapalawak sa kawalan ng tiwala.

Ang Panawagan para sa Katahimikan at Katarungan

Sa gitna ng mga nagkakagulong akusasyon at naglalabasang matatayog na pangalan, ang pinakamahalaga ay ang pangako ng gobyerno. Ang Napolcom ay naninindigan na sila ay magiging patas [03:08:48], magbibigay ng due process sa lahat ng nasasangkot, at magbibigay ng kasagutan sa taumbayan “very very soon” [03:10:48].

Sa huli, ang kaso ng mga nawawalang sabungero ay naging salik sa pagsubok sa integridad ng sistema ng katarungan sa Pilipinas. Ang tanong ay hindi lamang kung sino ang pumatay o nagpakawala ng mga biktima, kundi kung ang batas ba ay makapangyarihan laban sa mga may pera at impluwensya. Ang laban para sa katotohanan ay nag-uumpisa pa lamang, at ang bawat Pilipino ay inaasahang maging mapagmatyag sa paghahanap ng hustisya para sa mga biktima at kanilang mga pamilya.

Full video: