Ang Sumpa ng Os Trapalhões: Ang Misteryo at Masakit na Katotohanan sa Likod ng Pagpanaw ni Mussum NH

Sa kasaysayan ng telebisyon sa Brazil at maging sa kamalayan ng mga tagahanga ng komedya sa buong mundo, ang pangalang “Os Trapalhões” ay katumbas ng walang humpay na tawanan, makukulay na skit, at isang samahang tila hindi mabubuwag. Ngunit sa likod ng bawat halakhak ni Antônio Carlos Bernardes Gomes, na mas kilala ng madla bilang si Mussum, ay isang kuwentong puno ng pangarap, paghihirap, at isang trahedyang hanggang ngayon ay itinuturing na isa sa pinakamalungkot na bahagi ng pop culture. Ang pagpanaw ni Mussum ay hindi lamang pagkawala ng isang komedyante; ito ay ang pagkadurog ng isang era na hanggang ngayon ay pinalilibutan ng usap-usapan tungkol sa isang “sumpa.”

Si Mussum ay hindi lamang isang mukha sa telebisyon. Siya ay isang simbolo ng talento ng mga Itim sa Brazil, isang mahusay na musikero ng samba sa grupong Os Originais do Samba, at isang taong may natural na karisma na mahirap tularan. Nang sumama siya kina Didi (Renato Aragão), Dedé Santana, at Zacarias, nabuo ang isang perpektong formula ng komedya. Ang kanyang trademark na pagdagdag ng “is” sa dulo ng mga salita—tulad ng “cacildis” at “forevis”—ay naging bahagi na ng pang-araw-araw na lengguwahe ng mga tao. Ngunit habang tumataas ang kanilang kasikatan, tila unti-unti namang may namumuong dilim sa likod ng mga spotlight.

Ang taong 1994 ang naging mitsa ng dulo. Sa edad na 52, isang edad na maituturing na bata pa para sa isang icon, hinarap ni Mussum ang kanyang pinakamalaking laban: ang operasyon sa puso. Matapos ang isang heart transplant na inaakalang magliligtas sa kanyang buhay, nagkaroon ng mga komplikasyon na hindi na naisagawa ng kanyang katawan na labanan. Noong Hulyo 29, 1994, huminto ang pagtibok ng puso ng taong nagpatawa sa isang buong nasyon. Ang balitang ito ay tila isang malakas na sampal sa publiko na hindi handa sa ganito kabilis na pamamaalam.

Dito nagsimulang umingay ang teorya ng “Maldicão dos Trapalhões” o ang Sumpa ng Trapalhões. Bago pa man si Mussum, pumanaw na rin si Zacarias noong 1990 dahil sa respiratory failure. Ang sunod-sunod na pagkamatay ng dalawa sa apat na haligi ng grupo ay nag-iwan ng malaking puwang na hindi kailanman napunan. Marami ang nagsasabi na ang enerhiya ng grupo ay tuluyan nang nagbago. Ang dating masayang samahan ay nabalot ng tensyon, lalo na sa pagitan nina Renato Aragão at Dedé Santana, na nagkaroon ng mga legal at personal na hidwaan sa mga sumunod na taon.

Ngunit ano nga ba ang “sumpa” na sinasabi ng marami? Para sa mga malapit sa grupo, ang sumpa ay hindi isang supernatural na puwersa, kundi ang bigat ng katanyagan at ang hindi pagkakaunawaan sa likod ng kamera. Ang pressure na mapanatili ang imahe ng pagiging perpektong magkakaibigan habang may mga isyu sa kontrata at pera ay nagdulot ng stress na ayon sa ilan ay nakaapekto sa kalusugan ng mga miyembro. Si Mussum, sa kabila ng kanyang masayahing anyo, ay kilalang mahilig sa alak, partikular ang kanyang paboritong “suco de cevadis” (beer), na bagaman bahagi ng kanyang character, ay nagkaroon din ng epekto sa kanyang pangmatagalang kalusugan.

Ang emosyonal na epekto ng kanyang kamatayan ay makikita sa libing ni Mussum. Libo-libong tao ang naglakad sa mga kalsada, umiiyak at umaawit ng samba, bilang pagpupugay sa isang tao na itinuring nilang kaibigan kahit sa harap lamang ng screen. Ang kanyang pamilya ay naiwang nagdadalamhati, at sa mga interview sa paglipas ng panahon, makikita ang pait ng pagkawala ng isang ama at asawa na nasa rurok pa sana ng kanyang karera. Ang trahedya ay lalong tumindi dahil sa mga lumabas na balita tungkol sa hindi pagkakaunawaan sa mana at ang unti-unting paglayo ng mga dating kasamahan sa trabaho.

Sa kasalukuyan, ang legacy ni Mussum ay nananatiling buhay. Ang kanyang mga anak ay patuloy na binibigyang-pugay ang kanyang alaala, at ang kanyang mukha ay makikita pa rin sa mga t-shirt, beer brands, at internet memes. Ngunit ang tanong ay nananatili: Itinadhana nga ba ang Os Trapalhões na magtapos sa ganitong kalunos-lunos na paraan? Ang kuwento ni Mussum ay isang paalala na sa likod ng bawat tawa ay may luhang nakatago, at sa likod ng bawat tagumpay ay may sakripisyong hindi nakikita ng publiko.

Ang artikulong ito ay naglalayong hindi lamang alalahanin ang trahedya kundi ipagdiwang ang buhay ng isang henyo. Si Mussum ay higit pa sa isang komedyante; siya ay isang bayani ng masa. Ang “sumpa” man ay totoo o gawa-gawa lamang ng malilikot na isipan, ang katotohanan ay nananatiling masakit—na ang mundo ay naging mas tahimik at mas malungkot nang mawala ang kanyang halakhak. Sa huli, ang pinakamalaking aral na iniwan ni Mussum ay ang pagpapahalaga sa bawat sandali ng saya, dahil hindi natin alam kung kailan hihinto ang musika at kailan magsasara ang kurtina ng ating sariling entablado.