SUMABOG! Senador Tulfo, Nag-Walkout sa Galit: Pulisya, Inakusahan ng Pagsisinungaling at Pang-aabuso sa Gitna ng Camilon at ‘Bonnet Gang’ Senate Hearing

Ni: [Pangalan ng Editor/Publikasyon]

Sa isang kabanata na tiyak na tatatak sa kasaysayan ng lehislatura, tila naging ring ng matinding emosyon, galit, at paghahanap ng katotohanan ang Senado. Sumiklab ang isang walkout na hindi pangkaraniwan, na lalong nagpalala sa tensyon at nagpabigat sa usapin ng pagtitiwala ng publiko sa ating kapulisan.

Pangunahing sentro ng kaguluhan ang pagdinig ng Senate Committee on Public Order and Dangerous Drugs, sa pamumuno ni Senador Ronald ‘Bato’ Dela Rosa, kaugnay ng dalawang kontrobersyal na kaso: ang misteryosong pagkawala ng aspiring beauty queen na si Catherine Camilon sa Batangas at ang ilegal na pag-aresto at pang-aabuso sa mag-amang Rodelo Vicente sa Bulacan. Subalit, ang paghahanap sa hustisya ay napalitan ng showdown nang tumindig si Senador Raffy Tulfo, ang tinaguriang ‘Idol ng Masa,’ at tahasang naglakad palayo sa pagdinig, dala ang galit at pagkadismaya sa tila pagmamaliit ng mga pulis sa katotohanan.

Ang Walkout ng Pagkadismaya: “Hindi Ko Kaya Ito”

Ang dramatikong pag-alis ni Senador Tulfo ay naganap sa kasagsagan ng pagtatanong niya sa ilang miyembro ng Bulacan PNP hinggil sa kasong Vicente. Kitang-kita ang pagkapikon at pagkairita ni Tulfo sa sunud-sunod na ‘pagsasanga-sanga’ at pagbabago ng pahayag ng mga pulis na sangkot.

“Aalis na lang ako rito. Hindi ko matiis. Nakikita ko na parang itong mga pulis pinagloloko (ginagawang katatawanan) [03:30] I’m sorry I have to walk out. Hindi ko kaya ito,” matinding pahayag ni Tulfo, na nagbato ng mga salitang nagpakita ng lubos niyang pagkadismaya sa kasalukuyang sistema at sa mga opisyal na pinagmumulan ng kawalang-katarungan [03:44].

Hindi ito simpleng pag-alis. Ito ay isang protesta laban sa nakasanayang kultura ng impunity at pagsisinungaling, lalo na mula sa mga indibidwal na may kapangyarihan. Diretsahan niyang sinugod ang mga pulis, pinuna ang kanilang duwag na pag-uugali, at kinuwestyon ang pagbabalik sa serbisyo ng dating Chief of Police na sinibak dahil sa mga lapses na may kaugnayan sa kaso [00:49].

“Ang tapang-tapang mo pag pobreng kaharap mo, pero pag sa akin, hindi ka makatingin. Duwag ka pala, napakaduwag mo! Ang kaya mo lang mga pobre, titigan mo pa siguro hanggang sa matunaw. Pero pagkaharap mo ako, takot ka, nagbag buntot mo [00:28], [22:22],” sigaw ni Tulfo, na nagpapahayag ng damdamin ng milyun-milyong Pilipinong biktima ng pang-aabuso.

Ang Salpukan ng Dalawang Senador: Tulfo vs. Dela Rosa

Ang walkout ay nagdulot ng matinding friction sa pagitan ni Tulfo at ng Committee Chairman na si Senador Bato Dela Rosa, na dati ring Chief ng Philippine National Police (PNP). Kitang-kita ang pagkadismaya ni Dela Rosa sa ginawa ni Tulfo, na tinawag niyang “insulting action [04:47].”

Ipinagtanggol ni Dela Rosa ang kanyang sarili at ang integridad ng komite. Mariin niyang itinanggi ang akusasyon ni Tulfo na “bini-baby” niya ang mga pulis [04:56]. Nagpahayag si Dela Rosa ng kanyang matinding karanasan sa pagdidisiplina: “Wala naman sigurong makapagsabi diyan na Sinong pinakamaraming na-contempt na pulis dito sa Senado? Ako [05:01]! Kaya wala akong pakialam kung sino kayo, kung dati ko kayong tao, basta kamali kayo, mamalasin kayo sa akin [05:29].”

Idiniin ni Dela Rosa ang kanyang fairness at ang pangangailangan na respetuhin ang mga pulis na ginagawa ang kanilang trabaho nang tama. “Ayoko lang rin na masyadong kinakawawa yung pulis na dapat hindi naman kakawawain, respetuhin lang rin natin [55:10],” sabi niya. Ngunit para kay Tulfo, ang tila pagtatakip o pagpapalusot sa mga maliit na lapses ay patunay na ng malalang sakit sa sistema. Ito ang sentro ng kanilang ideological clash: ang pagiging fair ba ay nangangahulugan ng pagiging soft sa mga may kapalpakan, lalo na kapag ang biktima ay mga mahihirap [55:57]?

Ang Pabagu-bagong Kuwento ng mga Pulis: Isang Covert Operation ba o May Warrant?

Ang kaso ng Vicente family ang naging pinakamaingay na bahagi ng pagdinig. Ito ay tumutukoy sa mga pulis na pumasok sa bahay ng pamilya nang walang search warrant, nakasuot ng bonnet at plain clothes, na tila mga akyat-bahay sa halip na mga alagad ng batas [26:46]. Ang ama at anak ay kinulong at kinasuhan pa ng direct assault to authority dahil lamang sa pagtutol sa ilegal na pagpasok ng mga pulis.

Ang mga pulis na sangkot, pati na ang kanilang superyor (Provincial Director), ay nagbigay ng magkakasalungat na pahayag sa Senado:

Ang Isyu ng Warrant: Noong una, sinabi ng mga pulis na nagse-serve sila ng warrant of arrest [29:15]. Ngunit pagdating ni Colonel Arnedo, sinabi niya na wala silang warrant dahil ito ay “covert operation” [27:24], [43:33]. Pagkatapos ay bumawi siya at sinabing may warrant ngunit hindi lamang nila dinala [29:58], [44:27]. Ang mga salungat na pahayag na ito ay nagpapakita ng deliberate attempt na iligaw ang komite o magbigay ng palusot sa kanilang mga pagkakamali.

Ang Isyu ng Bonnet/Bodycam: Ginamit din ang dahilan ng “mainit [13:53]” na panahon upang ipaliwanag kung bakit sila nakasuot ng bonnet, isang rason na tinawanan at inasinta ni Tulfo bilang “flimsy” at “shallow” [40:09]. Ayon pa kay Colonel Arnedo, ang bonnet ay bahagi lang ng “accessories ng mga riders” [18:42]. Mas binigyang-diin ni Tulfo na ginamit ang salitang “covert operation” upang takpan ang paglabag sa Supreme Court issuance na nag-uutos ng paggamit ng body-worn camera sa pagsisilbi ng warrant [44:46], [47:41].

Ang Ebidensya ng Kasinungalingan: Ang Lie Detector Test

Ang pinakamalaking patunay sa kawalan ng katotohanan ng mga pulis ay ang Lie Detector Test. Ang mga biktima (Vicente family) ay sumailalim at PUMASA sa test, na nagpapatunay na nagsasabi sila ng totoo sa lahat ng kanilang pahayag. Samantalang ang tatlong akusadong pulis, na una nang pumayag, ay umatras [09:44], [33:39].

Ayon kay Senador Dela Rosa, kahit na constitutional right ng mga pulis ang umatras sa test, “talo na kayo” sa mata ng publiko at ng komite [34:05]. Subalit, para kay Tulfo, ito ay higit pa sa public opinion. Ito ay panloloko at pambabastos sa Senado [37:57]. Ang tila pagsasawalang-bahala sa imbestigasyon at pag-atras sa test ay nagpapalabas na mayroon silang matinding tinatago.

Ang Kaso ni Catherine Camilon: Ang Lie Detector Test para kay De Castro

Sa maikling pagtalakay sa kaso ni Catherine Camilon, na mahigit apat na buwan nang nawawala [00:16], ipinahayag ni Senador Robin Padilla ang kanyang matinding pagdududa sa pangunahing suspek na si Dating Police Major Allan De Castro [06:30]. Iginiit ni Padilla na patuloy na nagsisinungaling si De Castro nang itanggi niya ang relasyon sa biktima sa kabila ng ebidensyang inilabas ng kaanak ni Catherine Camilon. Dahil dito, nag-mosyon si Padilla na sumailalim din si De Castro sa Lie Detector Test, na agad namang inaprubahan ni Senador Dela Rosa [06:54].

Pagtatapos: Ang Bulok na Itlog at ang Kalalabasan ng Hustisya

Ang mainit na pagtatalo at walkout ay nagbigay-diin sa isang malalim na sugat sa lipunan: ang tila may double standard ng hustisya [23:09], kung saan ang pulis na nagkasala ay “bine-baby” at ang mga ordinaryong mamamayan ay agad na ikinukulong o inaabuso.

“Dahil sa gravity ng inyong kasalanan, ‘yung magandang imahe na na-build ng mga kasamahan n’yo for so many years, pinaghirapan, na-wipe out sa isang iglap dahil sa katarantaduhan ninyo [12:59],” ang nakapangingilabot na paalala ni Tulfo sa mga pulis na patuloy na nagiging bulok na itlog sa loob ng organisasyon.

Ang Senado, sa pamamagitan ng dalawang senador na may magkaibang approach—ang passion ni Tulfo at ang procedure ni Dela Rosa—ay nagsisikap na makahanap ng kalutasan. Ngunit habang patuloy na umiiral ang kultura ng kasinungalingan at impunity, ang mga biktima tulad ng pamilyang Vicente at ang nawawalang si Catherine Camilon ay nananatiling naghahanap ng tunay at walang kinikilingang katarungan, na tila lalong nagiging mailap sa bawat salungat na pahayag at pag-iwas sa katotohanan. Ang show cause order laban sa mga pulis na umatras sa Lie Detector Test ay ipinagpatuloy, na nagpapakita na hindi titigil ang laban sa loob at labas ng Senado hangga’t hindi nabibigyan ng pananagutan ang mga abusadong alagad ng batas [19:11], [58:18]. Ang publiko ay naghihintay, nag-aabang sa susunod na kabanata ng labanan para sa katotohanan.

Full video: