HINDI LANG POGO: SINO ANG CHINESE TRIADS NA NASA LIKOD NI ALICE GUO AT NGAYO’Y NAGBABANTA SA BUHAY NG MGA SENADOR?

Ang imbestigasyon ng Senado sa Philippine Offshore Gaming Operations (POGO) na konektado kay suspended Bamban, Tarlac Mayor Alice Guo ay tumatahak na sa isang mas nakakatakot at mapanganib na direksiyon—ang banta sa buhay ng mga nangungunang mambabatas. Hindi na ito simpleng usapin ng iligal na sugal; isa na itong malinaw na paghamon sa soberanya at kapayapaan ng Pilipinas mula sa mga organisadong sindikato na may “halang ang kaluluwa.”

Ang pormal na pagpapa-blotter ni Senator Sherwin Gatchalian sa Pasay City Police noong Hulyo 4, 2024, dahil sa mga pagbabanta sa kanyang buhay, ay nagpapatunay na ang laban kontra POGO ay isang giyera laban sa international organized crime. Ang banta, na kumalat sa isang online video kung saan diumano’y may “reward” na inialok ang kampo ni Mayor Guo para mapatay ang mga imbestigador, ay nagbigay-diin sa matinding panganib na kinakaharap ng mga naglalantad ng katotohanan. Ngunit para kay Senator Gatchalian, ang pangamba ay hindi nanggagaling sa mga ordinaryong kriminal, kundi sa tinaguriang “Triads”—ang pinakamarahas at pinakamalaking sindikato ng krimen mula sa China.

Ayon sa impormasyong nakalap ng senador mula sa mga intelligence at enforcement agencies, ang mga nasa likod ng POGO ay hindi mga simpleng negosyante o magnanakaw. Ang mga ito ay mga Triads, mga sindikatong “talagang kinakatakutan” at gumagawa ng mga “hindi magaganda” at “karumal-dumal” na gawain. Ang kanilang kalupitan ay nasaksihan na sa mga ni-raid na POGO hubs tulad ng sa Porac, Pampanga, kung saan natuklasan ang mga torture chamber na gumagamit ng kuryente at iba pang kasuklam-suklam na pamamaraan ng pananakit. Sa paghahambing, sinabi pa ni Senator Gatchalian na tila mas “mababait” pa ang mga lokal na sindikato kung ikukumpara sa mga dayuhang kriminal na ito. Sila ay “organized, well-funded, may pera sila, at ginagawa nila itong mga krimen hindi lang dito sa atin, kundi sa ibang bansa.” Ang malinaw na paglalarawan na ito ay nagbigay ng kulay sa kung gaano kalaki ang banta sa pambansang seguridad.

Ang pinakamatinding katanungan ay kung paano nakapasok at nakapag-ugat ang mga Triad na ito sa ating bansa. Ang sagot ay simple at nakakagulat: sa pamamagitan ng POGO, na ginawang “legal” ng gobyerno at binigyan ng lisensiya. Ang POGO ang naging “gateway” para maging lehitimo ang operasyon ng mga Triad sa Pilipinas. Ang mga sindikatong ito, na wanted at isinusuka ng lipunan sa China, ay nakalusot sa ating immigration at enforcement system. Natuklasan pa na marami sa mga nahuhuli sa mga raid ay may warrant of arrest at kaso na pala sa ibang bansa, ngunit ang Pilipinas ay walang sapat na “cross-check” sa visa application at immigration process para agad silang matukoy.

Ang POGO ang nagbigay-daan sa mga Triad na mamuhunan at maghari-harian. Ang P6.6 bilyong halaga ng POGO hub sa Bamban ay patunay sa tindi ng kanilang investment. Ngunit ang pag-iinvest na ito ay hindi lamang sa imprastraktura. Ang pinakamahalagang investment ng mga Triad, ayon kay Senator Gatchalian, ay ang kanilang mga koneksiyon—mga “galamay” na umaabot sa itaas at ibaba ng ating pamahalaan.

Ang nakakakilabot na katotohanan ay ang direktang paglahok ng mga sindikato sa pulitika. Sa kaso ni Alice Guo, natuklasan na nagpatakbo pa sila ng kandidato—si Mayor Guo mismo—na nanalo bilang alkalde. Ito ay nagpapakita na ang impluwensiya ng mga Triad ay hindi lang limitado sa sugal at krimen; sinubukan nilang kontrolin ang lokal na pamahalaan para sa proteksiyon ng kanilang iligal na operasyon. Ang koneksiyon na ito sa pulitika ang dahilan kung bakit lubhang “malalim” at mapanganib ang kanilang presensiya.

Samantala, patuloy ang pag-iwas ni Mayor Alice Guo sa arrest order na inilabas ng Senado noong Hulyo 13. Ipinahayag ng kanyang abogado na pinapayuhan siyang sumuko, ngunit ang alkalde ay patuloy na nagtatago, aniya, dahil sa “trauma” at “emosyonal na problema.” Gayunpaman, handa na ang detention facility sa Senado para sa kanya at sa iba pang pinatawag na kasama sa arrest order, kabilang sina Semen Guo, Wesley Guo, Sheila Guo, at Wen Lin. Nagpahayag si Senate President Francis Escudero ng garantiya para sa kanilang seguridad, na nilinaw na ang detensiyon ay hindi parusa kundi pagtiyak na dadalo sila sa mga pagdinig.

Ang pagtatago ni Guo ay lalong nagpapatibay sa mga alegasyon laban sa kanya. Ang mga pagdinig ay naglantad ng mga malalaking katanungan tungkol sa kanyang tunay na pagkatao, partikular ang posibilidad na ang tunay niyang pangalan ay “Guo Huaping.” Ang pagtuklas na siya ay nag-aral lamang sa Grace Christian High School mula Grade 1 hanggang Grade 3 (2000-2003) ay nagbigay-diin sa kanyang misteryosong background at sa isyu ng late registration ng kanyang birth certificate—isang sistema na, ayon kay Gatchalian, ay inaabuso ng mga dayuhan para maging “pekeng Pilipino” na nakakapagmay-ari ng lupa at tumatakbo sa puwesto.

Ang mga kaso tulad ni Guo ay nagpapalabas ng mas malaking problema sa ating batas. Ang isyu ng late registration ng birth certificate ay isang butas na ginagamit ng mga dayuhan. Ang pagka-diskubre ng 1,200 late registration birth certificates sa isang munisipalidad sa Davao del Sur ay nagpapakita kung gaano kalawak ang pang-aabuso sa sistema. Nagpanukala si Senator Gatchalian ng reporma sa proseso ng birth certificate, kabilang ang accountability sa bawat hakbang at ang pagpapalakas sa kapangyarihan ng National Civil Registrar.

Dahil sa matinding banta sa seguridad at sa kalawakan ng operasyon ng sindikato, mariing isinusulong ni Senator Gatchalian ang “Total Ban” sa POGO. Sa pagdinig ng Senate Committee on Ways and Means, halos 90% ng resource persons mula sa iba’t ibang ahensiya (PNP, PAGCOR, DOF, NEDA) ay sumusuporta na sa pagpapatigil sa POGO. Ang argumento ng kita ay nawala na ng saysay nang mismo ang Department of Finance (DOF) ang nagsabing ang social cost (krimen, money laundering, pagkawala ng kapayapaan) ay mas mabigat kaysa sa anumang benepisyo sa ekonomiya.

Ang POGO ay naging money laundering hub din. Ang bilyon-bilyong pisong pera ay pumasok sa bansa nang hindi naiuulat, at ginamit sa pagbabayad sa mga korporasyon at indibidwal nang walang deklarasyon, na nagpapahina sa ating financial viability bilang isang bansa.

Sa huli, ipinahayag ni Senator Gatchalian ang kanyang hindi matitinag na paninindigan. Sa kabila ng mga banta ng kamatayan, iginiit niya: “Hindi ko prinsipyo na huminto at matakot, lalo na kung nasa tama tayo.” Naniniwala siya na sa pagpapatuloy ng imbestigasyon, mabubulabog ang mga Triads at mapipilitan silang magbayad. Ang pinakamabilis na solusyon, ayon sa kanya, ay ang desisyon ng Pangulo. “Pag sinabi ng ating Pangulo tigil to, bukas tigil to,” pahayag niya, na umaasang isasama ito ng Punong Ehekutibo sa kanyang State of the Nation Address (SONA).

Ang kaso ni Alice Guo at ang mga Triads na nasa likod ng POGO ay isang wake-up call para sa bansa. Kinakailangan ang mabilis at marahas na aksiyon mula sa ehekutibo upang tuldukan ang operasyon ng mga sindikatong naghahari-harian at nagbabanta sa mga lingkod-bayan. Ito ay hindi lamang tungkol sa pagsasara ng POGO; ito ay tungkol sa pagpapanumbalik ng katahimikan, pagpapatibay sa batas, at pagprotekta sa buhay ng bawat Pilipino mula sa kamay ng mga dayuhang organisadong kriminal. Kung hindi ito hihintuin, lalawak at lalawak lang ang kanilang network, at hindi malayo na lalo pa silang mamuhunan upang kontrolin ang mga pulitiko at ang buong sistema ng bansa. Ang oras para kumilos ay ngayon.

Full video: