Ang Matinding Depensa ni Harry Roque: POGO, Fugitive, at Ang Akusasyon ng Harassment—Bakit Tinitira ang Dating Tagapagsalita?

Sa isang panahon kung saan ang pulitika at krimen ay tila nagkakasalubong sa gitna ng malalaking kontrobersiya, lumutang ang pangalan ni dating Presidential Spokesperson Atty. Harry Roque sa sentro ng mainit na usapin—mula sa koneksiyon sa isang POGO complex hanggang sa isang bahay na tinitirhan ng isang Chinese fugitive. Ngunit sa halip na magtago sa gitna ng mga paratang, humarap si Roque sa publiko, bitbit ang isang depensang hindi lamang legal kundi pulitikal, iginigiit na ang lahat ng pag-atake sa kanya ay isang malinaw na anyo ng panggigipit dahil sa kanyang pagiging lantad na kritiko ng kasalukuyang administrasyon.

Ang Pagharap sa Kongreso: POGO at ang Anino ng ICC

Nagsimula ang panayam sa pagtalakay sa imbitasyon ng mababang kapulungan ng Kongreso kina Roque, dating Pangulong Rodrigo Duterte, at Senador Bato Dela Rosa, upang humarap sa mga pagdinig tungkol sa ugnayan ng Philippine Offshore Gaming Operators (POGO) sa ilegal na droga at mga serye ng patayan. Bilang isang pribadong abogado ngayon, ipinahayag ni Roque ang kanyang kahandaan na dumalo sa mga pagdinig, basta’t walang conflict sa kanyang iskedyul.

“Barring any conflict of schedule because I am a private lawyer now practicing, I will be there in the same way that I’ve been to the house for two hearings already lasting more than eight hours each,” mariing pahayag ni Roque [00:58].

Higit pa rito, kinumpirma ni Roque na makikipagpulong siya kay dating Pangulong Duterte upang talakayin ang pagpapatawag na ito. Ngunit ang isyu ng pagdalo ni Duterte ay mas kumplikado. Dahil ang subject matter ng inquiry ng Kongreso ay siya ring subject matter ng preliminary investigation ng International Criminal Court (ICC), may karapatan ang dating Pangulo na mag-invoke ng “right against self-incrimination,” isang karapatang nakasaad sa Saligang Batas.

Ibinilin ni Roque na gagamitin ni Duterte ang sarili nitong karunungan sa pagdesisyon, ngunit nanindigan siya sa kanyang papel bilang miyembro ng legal council ng ICC na kakatawan kay Duterte sakaling ganap na itong maging kaso. Ang pag-uugnay ng lokal na pagdinig sa internasyonal na imbestigasyon ay nagbigay ng bigat sa legal at pulitikal na implikasyon ng kasalukuyang sitwasyon.

Ang Misteryo ng Tuba, Benguet: Fugitive at ‘Estate Planning’

Ang pinakamainit na isyu na kinaharap ni Roque ay ang koneksiyon niya sa bahay sa Tuba, Benguet, kung saan nahuli ang isang Chinese fugitive na si Sun Li Ming, na wanted ng Interpol. Agad niyang nilinaw na bagamat may interes siya sa pag-aari, HINDI siya ang rehistradong may-ari ng bahay [03:59].

Ipinaliwanag ni Roque ang masalimuot na istruktura ng korporasyon. Aniya, may interes siya sa corporation (PH2, na pagmamay-ari naman ng Banam Holdings) na nagmamay-ari ng bahay, ngunit hindi siya ang rehistradong may-ari ng titulo. Ito raw ay bahagi ng “estate planning” na layuning makatipid sa buwis o “tax avoidance”—isang legal na taktika, taliwas sa ilegal na “tax evasion” [06:07]. Ang lohika ay imbes na ibenta ang real estate at magbayad ng Capital Gains Tax, ang ibebenta na lamang ay ang shares ng PH2, at ang pagbubuwis ay nasa paglilipat ng unregistered shares.

“It’s a way of saving taxes in case you want to uh sell the property no and that’s what I meant by Estate Planning,” paliwanag ni Roque [05:34].

Ngunit ang tanong ay, sino ang nagpahintulot sa fugitive na manirahan doon?

Ayon kay Roque, ang ari-arian ay inupahan sa isang babaeng nagngangalang Juan Yun, na isang resident alien sa Pilipinas, at nagbigay ng Alien Certificate of Registration (ACR) at NBI clearance—mga dokumentong patunay na dumaan siya sa due diligence at walang kriminal na record [07:33].

“We had a leie no who is one Yun she’s a lady she had an alien certificate of Rous registration and the significance of an alien certificate of registration means that she is a resident alien in the Philippines,” giit niya [07:26].

Sa oras ng pag-raid, iginiit ni Roque na wala silang possession o prior knowledge na ang sinuman sa loob ay isang fugitive [12:04]. Ito ang naging pundasyon ng kanyang legal na depensa laban sa paratang na ‘harboring a fugitive,’ dahil itinatakda ng Revised Penal Code na kailangang may prior knowledge na ang tao ay fugitive mula sa Philippine laws, o kaya’y may Interpol red notice na, na aniya’y kamakailan lamang inilabas [12:15]. Kaya’t kahit ang gobyerno raw ay walang ideya bago matanggap ang red notice.

Ang Lucky South 99 Enigma: Legal Assistance, Hindi Representation

Ang pagkakaugnay ni Roque sa POGO complex na Lucky South 99 sa Porac, Pampanga, ay isa pang sentro ng iskandalo. Lumabas sa pagdinig ng PAGCOR na ang kanyang pangalan ay lumabas sa organizational chart ng Lucky South 99 bilang “legal,” na mariin niyang pinabulaanan, iginiit na ito ay ginawa nang “without my knowledge without my authority” [15:33].

Sa kabila nito, inamin ni Roque na sinamahan niya si Cassandra Ong, isang empleyado ng Whirlwind (ang kumpanyang nagpapaupa ng lupain sa Lucky South 99), sa opisina ng PAGCOR upang i-rechedule ang pagbabayad ng billings ng POGO. Ang record ay nagpapakita na siya ay gumawa ng anim na tawag at umasiste sa transaksyon.

Bakit niya ito ginawa?

Ipinaliwanag ni Roque na ang kanyang pakikialam ay tanging “legal assistance” lamang, at iginiit na walang anumang ilegal o misconduct sa pag-asiste sa isang kliyente na makasunod sa batas [18:10]. Binigyang-diin niya na ang attorney-client relationship ay nakikita mula sa pananaw ng kliyente at nangangailangan ng “meeting of the minds,” na aniya’y hindi nangyari sa Lucky South 99.

“I have never met a soul representing Lucky South,” pahayag niya, sinabing si Cassandra Ong ay kilala niya bilang empleyado ng Whirlwind [23:11].

Ang ugat ng koneksiyon niya sa Whirlwind ay hindi sa POGO, kundi sa kanyang pagtatangka na kumbinsihin ang kumpanya na maging investor sa kanyang mga proyekto ng renewable energy—mga solar projects sa Cebu at Surigao [21:06]. Kaya’t ang kanyang pag-asiste kay Ong ay bilang isang pabor sa isang potensyal na kasosyo sa negosyo, hindi bilang abogado ng Lucky South 99.

Idinepensa rin niya ang Lucky South 99 laban sa mga pag-raid noong 2022, sinabing ang ni-raid noon ay isang sub-licensee lamang, hindi ang mother licensee, at kung talagang ilegal ito, bakit pinayagan pa ng PAGCOR na mag-operate hanggang 2024?

Ang Lookout Bulletin at ang Akusasyon ng Harassment

Ang rurok ng kontrobersiya ay ang pag-isyu ng Department of Justice (DOJ) ng isang Immigration Lookout Bulletin (ILB) laban kay Roque at 11 iba pa.

Dito na lantad na binatikos ni Roque ang pag-atake, tinawag itong “harassment” at “trial by publicity” [26:09].

Iginiit niya na ang kanyang pakikilahok sa isyu ng Porac POGO ay tanging “arranging rescheduling of payment” lamang, at wala siyang ginawang misconduct na magbibigay-katwiran sa ILB. Aniya, labag din ito sa Jurisprudence na nagsasaad na tanging mga Korte lamang ang maaaring mag-isyu ng Hold Departure Order.

Ang pinakamalaking paratang ni Roque: ang panggigipit ay pulitikal.

“To me it’s expain harassment and I think you cannot separate this now from the fact that uh since Ma and since the breakdown of UNAM I have been a very vocal critic of this Administration,” malinaw na pahayag ni Roque [27:25].

Diretsahan niyang iniugnay ang timing ng mga legal na pag-atake—mula sa pagdinig hanggang sa ILB—sa kanyang matalas at patuloy na pagbatikos sa administrasyon ni Pangulong Marcos Jr. Ang pinal na kaso na inihain sa Porac ay tanging kasong torture lamang laban sa dalawang Chinese national, hindi pa nga laban sa sinuman na may kaugnayan sa POGO, kaya’t ang pagkasama niya sa ILB ay isa lamang malinaw na pulitikal na motibasyon, aniya.

Konklusyon: Biktima o Ahente?

Sa dulo ng lahat ng alegasyon at depensa, dalawang salaysay ang naglalaban: ang isang masusing abogado na nagtatanggol sa kanyang mga kliyente at pamilya sa loob ng balangkas ng batas, at ang isang ahente na konektado sa mga kontrobersiyal na operasyon ng POGO at nagtatago sa likod ng teknikalidad ng batas.

Ngunit ang pinaka-makabagbag-damdaming punto ay ang kanyang akusasyon ng harassment. Kung ang isang dating opisyal na may malawak na koneksiyon at kaalaman sa batas ay magagawang gipitin ng estado dahil lamang sa pagiging kritiko, ano pa kaya ang mangyayari sa ordinaryong mamamayan? Ang istorya ni Harry Roque ay hindi lamang tungkol sa POGO o sa isang Chinese fugitive; ito ay tungkol sa kapangyarihan, pulitika, at kung paano ginagamit ang legal na proseso bilang isang sandata sa digmaang pulitikal. Ang pagiging “vocal critic” ba ang tunay na krimen ni Harry Roque? Ito ang tanong na nakabinbin ngayon sa harap ng Korte ng Publiko at sa mga darating pang pagdinig.

Full video: