JOVELYN GALLENO: ANG MISTERYO NG BUTO AT BALANGKAS—BAKIT MARAMING NAGDUDUDA SA ‘CASE CLOSED’ NG PULISYA, AT ANO ANG NAKITA NG PSYCHIC SA LOOB NG 24 ORAS?

Ang Naglahong Tahimik na Umaga sa Palawan

Noong ika-5 ng Agosto, 2022, ang dating payapa at tahimik na lungsod ng Puerto Princesa, Palawan, ay biglang niyugyog ng isang balita na nagpabago sa pananaw ng marami tungkol sa kaligtasan at hustisya. Nawawala si Jovelyn Galleno, isang masipag na 22-anyos na estudyante ng Criminology na nagtatrabaho bilang saleslady sa isang boutique sa Robinsons Place Palawan. Ang pagkawala ni Jovelyn ay hindi ordinaryo. Kilala siya bilang isang responsableng anak at kapatid, isang dalagang nagsusumikap na makapagtapos ng pag-aaral habang tumutulong sa kaniyang pamilya. Kaya’t nang hindi siya umuwi, agad na nag-ugat ang matinding pangamba, na hindi lamang pumuno sa puso ng kaniyang mga kaanak kundi pati na rin sa buong komunidad at kalauna’y sa bansa. Ang kaniyang kuwento ay mabilis na kumalat sa social media, na naging hudyat ng isang pambansang paghahanap at panawagan para sa hustisya.

Ang Pag-asa at Pagkabahala Mula sa Mundo ng Paranormal

Sa gitna ng desperasyon at kawalan ng konkretong lead, lumutang ang mga tinig mula sa mundo ng paranormal, isa na rito ang kilalang psychic na si Jay Costura. Ang kaniyang mga “pagbasa” o hula, na madalas ay inaabangan ng publiko, ay naging sentro ng atensyon. Ang mismong balita na nagbigay ng panibagong pag-asa at matinding emosyon ay ang pahayag na, ayon kay Costura, si Jovelyn ay “nakita na” at “nagpapa-rescue”. Mas nakakakilabot pa, idinagdag na “sa loob ng 24 oras” ay “nagparamdam agad ito,” na nagpapahiwatig ng agarang aksyon at posibleng kinaroroonan

. Ang ganitong mga pahayag ay, sa isang banda, nagbigay ng mabilis na pag-asa sa pamilya na baka buhay pa si Jovelyn, ngunit kasabay nito, ay nagtanim ng ideya na may mga puwersang nagtatago sa anino—mga “makapangyarihang tao” na posibleng may kinalaman sa pagkawala at pagtago sa dalaga, isang hinala na sinuportahan din ng ilang online commentators.

Ang papel ni Costura, sa kabila ng pagiging kontrobersiyal, ay nagbigay-daan upang manatili ang kaso sa kamalayan ng publiko. Ang bawat update, bawat “pagbasa,” ay lalong nagpakulo sa dugo ng mga netizen at nag-udyok ng mas maigting na panawagan para sa masusing imbestigasyon. Ito ay nagpakita kung paanong ang pagnanais ng publiko na matuklasan ang katotohanan ay kayang lumampas sa mga tradisyonal na pamamaraan ng paghahanap.

Ang Karumal-dumal na Pagkatuklas at ang Kontrobersiyal na Timeline

Noong ika-23 ng Agosto, 2022, mahigit dalawang linggo (mahigit tatlong linggo sa punto ng DNA testing) matapos mawala si Jovelyn, isang nakakagimbal na balita ang bumalot sa Palawan: Natagpuan ang mga kalansay sa isang talahiban sa Purok Pulang Lupa, Barangay Sta. Lourdes, Puerto Princesa City. Kasama ng mga buto, natagpuan din ang mga personal na kagamitan na pinaniniwalaang kay Jovelyn. Ang pagkatuklas na ito ay nagbigay ng kalungkutan at, kasabay nito, matinding pagdududa.

Agad na ipinahayag ng Philippine National Police (PNP) ang kanilang panig. Ayon sa Police Regional Office (PRO) 4-B (Mimaropa), ang DNA examination na isinagawa ng PNP Forensic Group sa mga kalansay ay tumugma sa DNA sample ng ina ni Jovelyn. Ito ay tila nagbigay ng matibay na katibayan upang isara ang kaso. Kaagad ding iniharap ng lokal na PNP ang dalawang suspek, na mga pinsan mismo ni Jovelyn: sina Leovert Dasmariñas at Jobert Valdestamon. Umamin umano si Dasmariñas sa krimen, na isang rape-slay, at kinasuhan sila ng rape with murder.

Ang Lamat ng Pagdududa at Ang Hinala ng ‘Planted Evidence’

Ngunit ang kaso, sa halip na tuluyang magsara, ay lalong uminit. Ang pinakamalaking tanong at dahilan ng matinding pagdududa ay nakatuon sa timeline ng pagkamatay: Paanong ang isang bangkay ay magiging buto at kalansay na lamang sa loob ng halos tatlong linggo?

Maraming naniniwala at nagpahayag ng hinala sa social media, kabilang ang mga taong may kaalaman sa forensic, na ang kalansay ay masyadong luma para sa isang taong tatlong linggo pa lang nawawala. Ayon sa mga kritiko, ang skull ay tila buto na “kinuha lang sa sementeryo” o matagal nang namatay, maliban na lang kung “binabad sa acid” o sadyang nilinis upang burahin ang ebidensiya. Ang hinala ay tumibay: ang ebidensiya ay “itinanim” o “planted evidence”. Ang layunin diumano ng pagtatanim ng ebidensiya ay upang magbigay ng sapat na oras sa tunay na may-sala at ilihis ang atensyon ng publiko.

Ang pagdududa na ito ay nagbunga ng matinding emosyon—galit, pagkabigo, at takot—sa publiko, na nagtanong kung sino ang may kakayahang magmaniobra ng ebidensiya sa ganitong kalaking kaso. Ito ang nagpalakas sa hinala na may “impluwensiyal na tao/mga tao” sa likod ng krimen, isang hinala na lalong nagpalala sa pagkawala ng tiwala ng publiko sa mabilis na pag-resolve ng kaso.

Ang Pag-apela sa NBI at Ang ‘Case Closed’ na Hindi Kinikilala ng Masa

Dahil sa mga matitinding katanungan at pag-aalala tungkol sa direksyon ng imbestigasyon ng PNP, nagdesisyon ang pamilya ni Jovelyn Galleno na humingi ng tulong mula sa National Bureau of Investigation (NBI) para sa isang parallel investigation. Ang PNP mismo ay nagbigay-daan at nagpahayag ng pagtanggap sa desisyon ng pamilya, tinitiyak na ang kanilang layunin ay makamit ang hustisya.

Sa huli, matapos ang masusing imbestigasyon, idineklara ng NBI na “case closed” na ang pagkamatay ni Jovelyn Galleno. Bagama’t ang pormal na pagkilala ng awtoridad sa kaso ay nagbigay ng konklusyon, ang desisyon ay hindi ganap na nakapagbigay ng kapayapaan sa puso ng publiko. Ang mga katanungan tungkol sa mabilis na pagiging kalansay ng labi, ang hinala ng planted evidence, at ang mga anino ng mga posibleng big fish sa likod ng kaso ay nananatiling nakabitin sa hangin.

Ang Trahedya ni Jovelyn: Isang Panawagan para sa Liwanag

Ang kuwento ni Jovelyn Galleno ay hindi lamang isang simpleng krimen; isa itong kuwento ng pag-asa na nauwi sa trahedya, at ng hustisya na nabalutan ng kontrobersiya. Siya, isang mag-aaral ng Criminology na dapat sana ay magsisilbing tagapagtanggol ng batas, ay naging biktima ng isang karahasan na tila sinubukan pang takpan ng duda at pagmamanipula.

Hanggang ngayon, kahit pa case closed na ang opisyal na katayuan, ang emosyonal at moral na hustisya para kay Jovelyn ay hindi pa lubos na natatamasa. Nag-iwan ito ng aral at hamon sa lipunan at sa mga tagapamahala ng batas—na ang katotohanan ay hindi matatakpan ng ebidensiya na nag-iiwan ng malalim na butas. Ang mga pahayag ng mga psychic, ang sigaw ng mga pamilya, at ang hinala ng publiko ay mga indikasyon na ang paghahanap sa tunay na katotohanan ay hindi pa tapos. Ang mga Pilipino ay patuloy na naghihintay ng isang hustisya na hindi lamang pormal, kundi totoo at walang bahid ng pagdududa. Ang trahedya ni Jovelyn Galleno ay patuloy na magsisilbing paalala na ang ilaw ng katotohanan ay dapat sumikat, lalo na sa mga kasong tila mayroong puwersang nagtatangkang takpan ito.

Full video: