ANG PAGGUHO NG DIGITAL EMPIRE: 20 VLOGGERS, BINURA NG META SA GITNA NG ISKANDALO SA ILLEGAL GAMBLING; SINO ANG NAGSABING SUSPENDIDO LANG?

Sa isang iglap, tila nilindol ang mundo ng social media sa Pilipinas. Ang mga digital empire na binuo sa loob ng maraming taon, na sinundan ng milyun-milyong Filipino, ay biglang naglaho—binura o nasuspinde—sa isang matinding paglilinis na isinagawa ng Meta, ang kumpanyang nagpapatakbo sa Facebook. Ang pinakaugat ng kaguluhan: ang umano’y walang habas na pagpo-promote ng illegal online gambling platforms.

Hindi bababa sa 20 kilalang vloggers at content creators ang naapektuhan ng “crackdown” na ito, kabilang ang ilan sa may pinakamalaking bilang ng tagasunod sa bansa. Ang hakbang na ito ay hindi lamang isang simpleng pagpapatupad ng alituntunin; ito ay isang malaking mensahe mula sa global digital platform na may malalim na implikasyon sa digital responsibility, moralidad, at ang ilegal na kalakaran ng sugal sa online space.

Ang Bilis ng Pagbagsak: Mula Kasikatan Tungo sa Paglaho

Ang balita ay unang kumalat nang mabalitaang maraming Facebook pages ng mga sikat na personalidad ang hindi na ma-access. Ang dating umaapaw sa views at likes na nilalaman, napalitan ng nakabibinging katahimikan. Ayon sa mga ulat, ang pagtanggal ay resulta ng pinagsamang kahilingan mula sa isang Digital Advocacy Group na Digital Pinois at sa ahensiya ng gobyerno, ang Cyber Crime Investigation and Coordinating Center (CICC). Ang kanilang layunin ay maliwanag: sugpuin ang digital promotion ng mga sugal na walang lisensya o regulatory oversight sa Pilipinas, isang malinaw na paglabag sa batas at sa community standards ng Facebook.

Ang isyu ay hindi bago. Matagal nang pinag-iinitan ang mga sikat na personalidad na ginagamit ang kanilang impluwensiya upang hikayatin ang kanilang mga tagasunod na sumugal online. Ngunit ang laki ng kita na kaakibat nito ang nagpapahirap sa pagtigil. Ayon sa CICC, kaya umanong kumita ng mga big-time influencers ng hanggang P500,000 kada linggo sa pag-e-endorso ng illegal online gambling. Ang halagang ito ay katumbas ng buwanang sahod ng marami sa kanilang mga tagasunod, isang nakatutuksong halaga na nagpapaliwanag kung bakit marami ang handang isugal ang kanilang reputasyon at account. Ang matinding ganansyang ito ang nagtulak sa mga personalidad na itaas ang antas ng kanilang sensational content at cloud driven marketing, na lalong nagpalala sa pagkalat ng online gambling.

Ang Kaso ni Boy Tapang: Suspinde o Takedown? Ang Lihim na Depensa

Isa sa pinakamalaking pangalan na naapektuhan ay si Boy Tapang, o Ronnie Suan sa totoong buhay. Kilala sa kanyang kakaibang mukbang videos at cloud-driven na nilalaman mula sa Alkoy, Cebu, naging simbolo siya ng pag-angat mula sa kahirapan, na ngayon ay nagmamay-ari na ng luxury car at magarang bahay—”katas” umano ng kanyang pagv-vlog at pag-promote ng sugal. Ang kanyang Facebook account, na mayroong 5.5 milyong followers, ay kumpirmadong na-takedown bilang bahagi ng unang batch ng influencers na tinanggal ni Meta.

Ngunit naglabas ng sariling depensa si Boy Tapang, na nagdagdag ng isang twist sa naratibo. Sa isang panayam, mariin niyang iginiit na hindi nawala ang kanyang Facebook page kundi nasuspende lamang. Ang dahilan, aniya, ay isang copyright violation kung saan may umangkin sa isa sa kanyang mga orihinal na video, kahit pa siya mismo ang orihinal na may-ari nito.

Ang kanyang paliwanag ay nagpahiwatig na ang pagkakasuspende ng kanyang page ay naiuugnay lamang sa kasalukuyang isyu tungkol sa pag-e-endorso ng online casino dahil sa timing, ngunit hindi ito ang pangunahing dahilan. “Wala akong nag-promote,” aniya, idinagdag na sumunod siya sa itinakdang deadline ng pamahalaan na hanggang Hulyo 11, 2025 lamang ang pag-e-endorso ng online casinos. Ang depensa ni Boy Tapang, na taliwas sa ulat ng pagiging takedown dahil sa ilegal na sugal, ay nagpapakita ng isang malaking disconnect sa pagitan ng pahayag ng CICC/Digital Pinois at ng kanyang sariling paninindigan. Ang tanong: Kung nasuspinde lang ito, kailan ito maibabalik? At paano maipaliwanag ang biglaang pagkawala ng milyun-milyong followers niya sa Facebook?

Sashna Laparan: Raffle o Illegal Scheme? Isang Pambihirang Pagsalungat

Hindi rin nakaligtas sa digital cleansing si Sashna Laparan, isa sa pinakasikat na female influencer sa bansa, na may halos 10 milyong followers sa kanyang main page. Katulad ni Boy Tapang, lumabas ang mga balita na tinanggal ang kanyang account dahil sa paulit-ulit na pagpo-promote ng gambling apps, kahit pa may mga paalala na mula sa mga awtoridad.

Ngunit katulad ng nauna, mariing pinabulaanan ni Sashna ang usap-usapan. Giit niya, walang katotohanang lumabag siya sa patakaran tungkol sa sugal. Ang kanyang paliwanag? Ang pagkakasuspende ng kanyang account ay dahil umano sa kanyang mga GCash raffle giveaways. Tila ito ay isang mas minor na paglabag kumpara sa illegal gambling promotion, na nagpapakita ng kanyang pagtatangka na ilihis ang atensyon mula sa mas mabigat na paratang.

Dito pumasok ang isa pang personalidad, si Sian Gaza, na naglabas ng sariling media post upang itama raw ang maling impormasyon. Ayon kay Sian, ang tunay na dahilan ay hindi ang online casino promotion kundi ang pagre-recruit ng mga distributor para sa Saskin Products ni Sashna, kabilang ang pag-post ng mga produkto na may claims na nakakapagpaputi.

Iginiit ni Sian na bagamat lehitimong negosyante si Sashna at hindi scammer, ang ganitong mga aktibidad ay pasok umano sa kategorya ng illegal investment taking scheme at marketing fraud na labag sa Facebook community standards. Ang depensa na ito, na nagmula sa isang third party, ay nagpapahiwatig na may iba’t ibang posibleng paglabag na nagawa ang influencer, lalong nagpapalaki sa ulap ng kontrobersya na nakapalibot sa kanya. Hindi ito opisyal na kumpirmasyon mula sa Meta o sa CICC, ngunit ito ay nagpapakita ng matinding pressure na nararanasan ng mga influencer na ito na magbigay ng kahit anong paliwanag upang hindi tuluyang masira ang kanilang reputasyon.

Ang Epekto sa Ibang Personalidad: Mula Aktor Hanggang Content Creator

Hindi lamang ang dalawang mega-influencers ang tinamaan. Kasama sa unang batch ng 20 na tinanggal ay ang kilalang aktor na si Mark Anthony Fernandez, na mayroong 242,000 followers. Ang kanyang pagkasama sa listahan ay nagbigay-diin na ang isyu ng online gambling endorsement ay hindi lamang limitado sa mga bagong content creator kundi umabot na rin sa mga matagal nang artista na naghahanap ng alternative na mapagkukunan ng kita. Ang kanyang takedown ay nagpapaalala na walang exempted sa panuntunan ng Meta at ng gobyerno.

Kasama rin sa binura si Kuya Lex TV na mayroong 100,000 followers. Ang mga takedown na ito ay resulta ng joint request mula sa Digital Pinois at CICC upang alisin ang mga influencer pages na malinaw na nagpo-promote ng mga gambling sites na walang lisensya o regulatory oversight sa Pilipinas. Ang malinaw na paglabag na ito sa patakaran ng content monetization ay nagpapakita na ang Meta ay handa nang kumilos nang may matinding kamay.

Ang Tuldok at ang Listahan ng mga Susunod na Mabubura

Ang hakbang na ito ng Meta ay nagpapakita ng bigat ng boses ng mga advocacy group at ng gobyerno. Ang Digital Pinois, kasama ang CICC, ay patuloy na nagtutulak ng inisyatiba upang linisin ang digital landscape at protektahan ang publiko mula sa ilegal at mapaminsalang aktibidad.

At hindi pa tapos ang paglilinis. Inendorso pa ng Digital Pinois at CICC na tanggalin sa Meta ang mga sumusunod na content creator na patuloy umanong nagpo-promote ng sugal:

Miss Jin Bilok

Yalo

Okay Hype Beats

Vic de Sukatan

Moxy TV

Mga Ka-dreamers 2.0

Tanle TV

Aklas Salas

Jinky Ekang

Shurigat Ann Mini Vlog

Gale Okarisa

Ralin Jane Pangasinan

Bernante

Gangster Squad

Frisco Gaming

Awit G

Ang mahabang listahan na ito ay nagpapahiwatig na ang digital cleansing ay malawak at walang sinasanto. Sa pagpapatuloy ng laban na ito, ang mga influencer ay nahaharap sa isang malaking hamon: ang balansehin ang paghahanapbuhay at ang digital na responsibilidad. Ang kanilang mga depensa, kahit pa tila may basehan sa kanilang pananaw, ay nababalot ng eskeptisismo ng publiko at ng mga awtoridad.

Ang paglaho ng kanilang mga account, kahit pa pansamantalang suspension lamang, ay nagdudulot ng matinding financial loss at reputational damage. Ang kanilang mga page, na pinaghirapang itayo sa loob ng maraming taon, ay biglang nawalan ng halaga sa isang iglap.

Ang digital takedown na ito ay nagsisilbing isang mapait na paalala sa lahat ng content creator: ang impluwensiya sa social media ay isang kapangyarihan na may kaakibat na malaking responsibilidad. Hindi dapat gamitin ang kapangyarihan na ito upang itulak ang publiko sa mga ilegal at mapaminsalang bisyo. Ang integrity ng digital space ay nasa kamay ng mga may hawak ng mikropono. Sa bandang huli, ang digital empire ay kasing-hina lamang ng patakaran na nilalabag nito. Ang publiko ay naghihintay kung sino pa ang susunod na mabubura, at kung magiging matagumpay ang CICC at Digital Pinois sa tuluyang paglilinis sa digital space mula sa anino ng ilegal na online gambling. Ang isyung ito ay magpapatuloy na maging sentro ng talakayan, habang hinihintay ang pinal na desisyon at aksyon ng Meta sa mga susunod pang pangalan sa listahan.

Full video: