BIGONG SIGAW NG ‘BIAS’ SA THE HAGUE: Mga Duterte Supporter, Hinarap ang Matatapang na Reporters sa Gitna ng ICC Hearing

Ang The Hague, Netherlands, na siyang tirahan ng International Criminal Court (ICC), ay hindi lamang isang lugar ng pandaigdigang hustisya at legal na proseso; ito rin pala ang magiging sentro ng isang matinding standoff sa pagitan ng mga Pilipinong mamamahayag at ng matitigas na tagasuporta ni dating Pangulong Rodrigo Duterte. Ang standoff na ito, na bumalot sa tatlong respetadong news reporter—sina Mariz Umali ng GMA, Zen Hernandez ng ABS-CBN, at Gretchen Ho ng News 5—ay nagbigay-liwanag sa lumalalim na polarisasyon sa ating bansa at sa napakapanganib na kalagayan ng pamamahayag sa modernong panahon.

Hindi isang ordinaryong cover ang pinuntahan ng mga batikang reporter na ito. Ang kanilang misyon ay ang maghatid ng balita mula mismo sa sentro ng pagdinig ng crimes against humanity na isinampa laban kay Duterte. Ang ganitong uri ng balita ay sadyang sensitibo at kadalasan ay nagpapalitaw ng matitinding emosyon at pagkakabaha-bahagi sa panig ng publiko.

Ang Sigaw ng ‘Bias’ sa Harapan ng Hustisya

Ang tensyon ay biglang sumambulat nang kumalat sa social media ang mga video at screenshot kung saan lantaran at marahas na kinukwestiyon ng mga masugid na tagasuporta ni Duterte ang integridad ng mga reporter. Sa mga video na ito, makikitang nagbabalita sina Mariz, Zen, at Gretchen sa The Hague, habang sila ay pinag-iinitan, dinuduro, at sinisigawan ng “bias” ng mga galit na supporter.

Ang setting ng komprontasyon ay higit na nagpabigat sa sitwasyon. Ang pangyayaring ito sa isang banyagang bansa, kung saan ang mga reporter ay nagtatrabaho upang isakatuparan ang kanilang tungkulin—ang pagbabalita—sa harap ng isang seryosong pandaigdigang pagdinig, ay nagpapakita na ang hidwaan at akusasyon ng bias ay hindi na lamang nananatili sa loob ng Pilipinas. Ito ay global phenomenon na kinakaharap ng mga Pilipinong tagapaghatid ng balidad, kahit saan man sila magpunta [00:30].

Sa isa pang viral video, kitang-kita ang pagiging propesyonal ni Mariz Umali habang kinukunan niya ng video ang mga Duterte supporter na nahaharangan ng isang barrier. Sa kabila ng pagduro at pagsigaw ng mga pangalang “Duterte” at “bias” patungkol sa kanya, nanatili siyang kalmado [01:10]. Ang ganitong tagpo ay hindi lamang isang simpleng komprontasyon; ito ay isang lantarang pagtatangka na guluhin at busalan ang proseso ng pagbabalita, na isang diretsong atake sa kalayaan sa pamamahayag.

Ang Leksyon sa ‘Biased’ na Bayas: Ang Matapang na Tugon ni Gretchen Ho

Ang reaksyon ng mga reporter ay nagbigay ng isang malinaw at matapang na mensahe. Si Gretchen Ho, sa gitna ng matinding batikos, ay nagpakita ng suporta kay Mariz Umali. Sa halip na magalit, ginamit niya ang pangyayari upang magturo ng tamang paggamit ng salita at, kasabay nito, ay nagpakita ng suporta sa kanyang kasamahan [01:42].

Sa kanyang Instagram post, kung saan ibinahagi niya ang video ni Mariz, binalik niya ang akusasyon at sinuportahan si Mariz. Ngunit ang mas nagpaingay ay ang pagtama niya sa mga critics na tumawag sa kanya ng “bias.” Sa comment section, at maging sa kanyang X (Twitter) post, nag-quote siya at ipinunto ang tamang grammar: “Bias with ed po. Biased. Thanks po.” [02:15]

Ang tila simpleng pagtama sa spelling ay naging isang matinding pahayag: habang ang mga kritiko ay abala sa pagpapakalat ng maling akusasyon at maling salita (bias imbes na biased), sila naman, ang mga mamamahayag, ay nakatuon sa katotohanan at tamang impormasyon. Ang post na ito ni Gretchen ay hindi lamang pagsuporta; ito ay isang sining ng paggamit ng satire upang depensahan ang propesyon laban sa mga walang basehan na atake. Ito ay nagpapakita na ang kanilang espiritu ay hindi kayang baliin ng mga sigaw at online harassment.

Ang ‘Mata Niya’ at ang Panganib ng Maling Akala

Kasabay ng viral na komprontasyon, lalo pang uminit ang sitwasyon dahil sa isa pang insidente na kinasangkutan ni Mariz Umali. Nag-viral ang isang video mula sa live feed ng isang vlogger na nagkataon na katabi niya sa The Hague [02:45]. Sa video, nahagip ang pribadong komento ni Mariz hinggil kay dating Executive Secretary Salvador Medialdea na biglang nahimatay habang bumibisita kay Duterte.

Ito ay agad sinunggaban ng mga kritiko. Ayon sa caption ng nag-upload, tinawag daw umano ni Mariz si Medialdea na “matanda” na naging dahilan para lalo siyang batikusin at paratangan ng kawalang-galang at bias [03:09].

Ngunit nagbigay ng mabilis at klarong paglilinaw si Mariz Umali. Sa kanyang pahayag, iginiit niya na mali ang pagkakarinig ng publiko at ng critics sa kanyang sinabi. Hindi raw niya sinabing “matanda” kundi “mata niya,” at ang tinutukoy niya ay ang itsura ng mata ni Medialdea [03:56]. Ang insidenteng ito ay isang microcosm ng toxic na online culture na kinakaharap ng mga mamamahayag. Bawat salita, bawat frame, at bawat galaw ay sinisiyasat, binibigyan ng maling interpretasyon, at ginagawang sandata upang sirain ang kanilang reputasyon at kredibilidad. Ito ay isang matinding pagsubok sa katatagan ng sinumang nagbabalita.

Katatagan at Pananampalataya sa Harap ng Kapootan

Sa kabila ng non-stop na pambabatikos, nanatiling matatag ang mga reporter. Sa kanyang huling Instagram post, nagbahagi si Mariz ng mga larawan niya kasama ang kanyang mga kasamahan sa Netherlands. Ang kanyang mensahe ay malinaw at nakatuon sa pagiging positibo at pag-asa: “Radiating positivity in a world that needs more light. Good vibes only, no space for hate,” nakangiting caption ni Umali [04:12].

Bukod pa rito, nagbahagi rin siya ng Bible verses sa kanyang Instagram stories patungkol sa pagharap sa mga hamon na magagapi sa tulong ng pananampalataya [04:27]. Ang pagtugon na ito ay nagpapakita na sa halip na magpatalo sa galit at negativity, pinili nilang tumayo nang may dignidad at pananampalataya sa kanilang propesyon at sa sarili nilang prinsipyo.

Ang kilos na ito ay nagtatakda ng isang halimbawa: ang isang tunay na mamamahayag ay hindi nagpapatinag sa ingay at personal attacks. Ang kanilang pangunahing commitment ay sa katotohanan, at ito ay kanilang ipinagtatanggol hindi lamang sa salita kundi sa kanilang paninindigan. Ang pagiging positibo ni Mariz, sa harap ng matinding pressure, ay hindi lamang personal coping mechanism; ito ay isang propesyonal na pahayag na ang kanilang trabaho ay hindi bababa sa lebel ng mga nang-aapi.

Ang Esensya ng Pamamahayag sa Panahon ng Polarisasyon

Ang mga pangyayari sa The Hague ay nagpapatunay na ang papel ng mamamahayag ay lalong nagiging mahirap at mapanganib sa isang lipunang may matinding pagkakabaha-bahagi. Ang mga akusasyon ng bias ay madalas ginagamit bilang defense mechanism o tool upang diskreditahin ang balitang hindi pabor sa isang panig, sa halip na tugunan ang mga isyu mismo [00:15].

Ang mga reporter na sina Mariz Umali, Gretchen Ho, at Zen Hernandez ay naging frontliners sa digmaang ito ng impormasyon. Ang kanilang presensya sa ICC ay mahalaga para sa lahat ng Pilipino, anuman ang kanilang panig, upang malaman ang mga pag-usad at katotohanan. Sila ang nag-uugnay sa mga Pilipino sa isang seryosong pangyayaring may malaking implikasyon para sa kinabukasan ng bansa.

Ang kanilang karanasan sa The Hague ay isang malinaw na paalala: ang kalayaan sa pamamahayag ay hindi lamang tungkol sa karapatang magsalita, kundi tungkol din sa kakayahang magtrabaho nang walang takot at walang harassment. Ang mga supporter na nagtuturo at sumisigaw ng “bias” ay dapat magtanong sa sarili: Kaninong boses ang gusto nilang pakinggan? Ang isang lipunang walang nagtatanong at walang nagbabalita nang walang takot ay isang lipunan na walang katotohanan.

Ang kwento nina Umali, Hernandez, at Ho ay isang testament sa resilience at propesyonalismo ng mga Pilipinong mamamahayag. Sa huli, ang katotohanan at ang kalayaan sa pamamahayag ang siyang mananaig laban sa sigaw ng negativity at misinformation. Nanatili silang nakatayo sa The Hague, sa harap ng korte at sa harap ng galit, naghahatid ng balita, na siyang pinakamataas na pagpapakita ng kanilang commitment sa public service. Ang standoff na ito ay hindi nagtapos sa pagsigaw ng mga supporter, kundi sa matapang at tahimik na paninindigan ng mga taong naghahatid ng liwanag at kaalaman sa ating lipunan.

Full video: